Αφιέρωμα της δημοφιλούς βρετανικής εφημερίδας
Το πρόβλημα με τους λαγοκέφαλους στις θάλασσες της Μεσογείου έχει πλέον λάβει τέτοιες διαστάσεις ώστε να απασχολεί ακόμη και μεγάλα διεθνή μέσα ενημέρωσης. Χαρακτηριστικό είναι το εκτενές δημοσίευμα της βρετανικής Daily Mail, η οποία προειδοποιεί εκατομμύρια Βρετανούς τουρίστες που ετοιμάζονται να επισκεφθούν την Ελλάδα και άλλους μεσογειακούς προορισμούς για έναν επικίνδυνο θαλάσσιο εισβολέα που εξαπλώνεται με ταχείς ρυθμούς στις θερμές θάλασσες της περιοχής.
Συγκεκριμένα οι παραθεριστές που ταξιδεύουν φέτος το καλοκαίρι στη Μεσόγειο προειδοποιούνται για μια θαλάσσια απειλή που κρύβεται στα ζεστά νερά της. Πρόκειται για τον ασημόμαγουλο λαγοκέφαλο (silver-cheeked pufferfish), ο οποίος εισήλθε στη Μεσόγειο μέσω της Διώρυγας του Σουέζ, προσθέτοντας έναν ακόμη πονοκέφαλο στους λουόμενους, πέρα από τις μέδουσες και τους αχινούς.
Το άρθρο αναφέρει ότι το συγκεκριμένο είδος διαθέτει εξαιρετικά ισχυρά δόντια και δάγκωμα τόσο δυνατό ώστε μπορεί να κόψει ένα ανθρώπινο δάχτυλο με μία μόνο δαγκωνιά. Παράλληλα, φέρει μια ισχυρή νευροτοξίνη, την τετροδοτοξίνη (tetrodotoxin), η οποία μπορεί να προκαλέσει καρδιακή και αναπνευστική ανεπάρκεια, καθιστώντας το ψάρι ακατάλληλο για κατανάλωση.
Και συνεχίζει το άρθρο: Ο λαγοκέφαλος καταγράφηκε για πρώτη φορά στην ανατολική Μεσόγειο το 2003 και στα ελληνικά νερά το 2005. Ωστόσο, τα τελευταία χρόνια ο πληθυσμός του έχει αυξηθεί θεαματικά, ενώ η εξάπλωσή του έχει φτάσει πλέον προς την Ιταλία, την Ισπανία και γενικότερα τη δυτική Μεσόγειο.
Οι επιστήμονες αποδίδουν αυτή την εξάπλωση στην κλιματική αλλαγή, η οποία έχει οδηγήσει σε αύξηση της θερμοκρασίας και της αλατότητας των θαλάσσιων υδάτων.
Σύμφωνα με ελληνικά δημοσιεύματα, μια ηλικιωμένη γυναίκα χρειάστηκε πρόσφατα να υποβληθεί σε συρραφή τραύματος έπειτα από δάγκωμα λαγοκέφαλου ενώ κολυμπούσε σε παραλία της Βάρκιζας, κοντά στην Αθήνα.
Η Νότα Περιστεράκη, ειδική στο είδος από το Ελληνικό Κέντρο Θαλάσσιων Ερευνών, δήλωσε:
«Αν δείτε αυτό το ψάρι να σας πλησιάζει, καλό είναι να το αποφύγετε. Ορισμένα περιστατικά επιθέσεων έχουν συμβεί όταν άνθρωποι προσπάθησαν να το ταΐσουν ή να το αγγίξουν.
Έχουν καταγραφεί μερικές περιπτώσεις απώλειας δαχτύλου χεριού ή ποδιού. Ωστόσο, πρόκειται για σπάνια περιστατικά. Είναι πιο πιθανό να συναντήσει κανείς καρχαρία. Ακόμη κι αν κάνετε ψαροντούφεκο ή κολύμβηση με μάσκα, μπορεί να μη δείτε ποτέ λαγοκέφαλο. Έχουμε βρει στα στομάχια τους υπολείμματα από δίχτυα και αγκίστρια ψαρέματος».
Την ίδια ώρα, οι αλιείς της Μεσογείου προειδοποιούν ότι οι λαγοκέφαλοι προκαλούν σοβαρές ζημιές στα αλιευτικά εργαλεία.
Ο ψαράς Αλέξης Χαραλαμπάκης από την Κρήτη δήλωσε στο Γαλλικό Πρακτορείο Ειδήσεων (AFP):
«Αν σε δαγκώσει, μπορεί να σου κόψει το δάχτυλο. Είναι η καταστροφή της θάλασσας. Δεν αφήνουν τίποτα πίσω τους. Αν αυτό δεν ήταν το καΐκι μου, θα είχα εγκαταλείψει το επάγγελμα. Η κατάσταση είναι δραματική. Δεν μπορούμε να επιβιώσουμε έτσι».
Ανάλογη είναι η εικόνα που περιγράφει και ο ψαράς Γιάννης Γιανκάκης:
«Είναι ένα παμφάγο ψάρι που τρώει ό,τι βρει μπροστά του. Τίποτα δεν φαίνεται να το ενοχλεί, καθώς δεν έχει φυσικούς θηρευτές». Ως αποτέλεσμα, αρκετές χώρες εξετάζουν τρόπους περιορισμού του πληθυσμού του. Στην Κύπρο, οι αλιείς αμείβονται για κάθε λαγοκέφαλο που αλιεύουν και παραδίδουν στις αρχές, όπου στη συνέχεια τα ψάρια καταστρέφονται με αποτέφρωση. Η Ελλάδα εξετάζει την εφαρμογή αντίστοιχου προγράμματος.
Παράλληλα, επιστήμονες αναζητούν τρόπους αξιοποίησης του είδους, όπως η μετατροπή του σε ιχθυάλευρο για μονάδες ιχθυοκαλλιέργειας ή η χρήση του στην παραγωγή γεωργικών λιπασμάτων.