Πόσο συχνοί είναι τελικά οι σεισμοί των 7,5 Ρίχτερ και γιατί η Βενεζουέλα ισοπεδώθηκε

Η στατιστική των φυσικών καταστροφών δείχνει ότι από το 2024 μέχρι σήμερα, το Γεωλογικό Ινστιτούτο των ΗΠΑ (USGS) έχει καταγράψει έντεκα σεισμούς με μέγεθος άνω των 7,5 Ρίχτερ σε ολόκληρο τον κόσμο

Οι εικόνες που έρχονται τις τελευταίες ώρες από το σεισμό στη Βενεζουέλα αποτυπώνουν το μέγεθος μιας ανείπωτης τραγωδίας, με τον επίσημο απολογισμό να κάνει ήδη λόγο για τουλάχιστον εκατοντάδες νεκρούς, χιλιάδες τραυματίες και δεκάδες χιλιάδες ανθρώπους αγνοούμενους.

Το χτύπημα του Εγκέλαδου ήταν διπλό και ισχυρότατο. Η πρώτη δόνηση που συγκλόνισε το βόρειο τμήμα της χώρας μέσα στη νύχτα είχε μέγεθος 7,2 βαθμών της κλίμακας Ρίχτερ, για να ακολουθήσει λίγο αργότερα ο κύριος σεισμός των 7,5 Ρίχτερ.

Σύμφωνα με τα επιστημονικά δεδομένα, οι σεισμικές δονήσεις που κυμαίνονται μεταξύ 7,0 και 7,9 Ρίχτερ θεωρούνται ικανές να προκαλέσουν σοβαρότατες ζημιές σε κατοικημένες περιοχές, ενώ από τα 8,0 Ρίχτερ και πάνω ολόκληρες πόλεις μπορούν να ισοπεδωθούν μέσα σε ελάχιστα δευτερόλεπτα.

Πάντως, η στατιστική των φυσικών καταστροφών δείχνει ότι από το 2024 μέχρι σήμερα, το Γεωλογικό Ινστιτούτο των ΗΠΑ (USGS) έχει καταγράψει έντεκα σεισμούς με μέγεθος άνω των 7,5 Ρίχτερ σε ολόκληρο τον κόσμο.

Κι όμως, ελάχιστοι από αυτούς είχαν τόσο δραματικές συνέπειες, γεγονός που αποδεικνύει ότι αυτού του μεγέθους οι σεισμοί, αν και ισχυροί, δεν είναι καθόλου σπάνιοι για τα παγκόσμια γεωλογικά δεδομένα.

Η πυκνότητα του πληθυσμού

Για ποιο λόγο λοιπόν αυτή η συγκεκριμένη σεισμική ακολουθία αποδείχθηκε τόσο δολοφονική, τη στιγμή που παρόμοια φαινόμενα περνούν στα ψιλά γράμματα της ειδησεογραφίας; Η απάντηση κρύβεται σε μεγάλο βαθμό στην τοποθεσία του επίκεντρου. Σύμφωνα με τους ειδικούς, οι δύο σεισμοί έπληξαν την πιο πυκνοκατοικημένη ζώνη της χώρας, πράγμα που σημαίνει ότι η τρομακτική ενέργεια απελευθερεύθηκε ακριβώς κάτω από ένα τεράστιο δίκτυο υποδομών, δρόμων, γεφυρών και κτιρίων.

Στο στόχαστρο βρέθηκε η πρωτεύουσα Καράκας, μια μητρόπολη με πληθυσμό που ξεπερνά τα δύο εκατομμύρια κατοίκους, ενώ το βαρύτερο τίμημα πληρώνει η πολιτεία Λα Γκουάιρα στα βόρεια παράλια, όπου ζουν περίπου 380.000 άνθρωποι.

Αντίθετα, πολλοί από τους ισχυρούς σεισμούς που σημειώθηκαν πρόσφατα στον πλανήτη εκδηλώθηκαν σε θαλάσσιες ζώνες ή σε περιοχές με μηδενικό πληθυσμό. Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα του περασμένου Μαρτίου, όταν δόνηση 7,6 Ρίχτερ σημειώθηκε στον Ειρηνικό Ωκεανό κοντά στην Τόνγκα, όπως και ο σεισμός ίδιου μεγέθους τον περασμένο Οκτώβριο στο πέρασμα Ντρέικ, τη θαλάσσια περιοχή 600 μιλίων που χωρίζει τη Χιλή από την Ανταρκτική.

Το εστιακό βάθος που έκρινε την καταστροφή

Ένας άλλος καθοριστικός παράγοντας που μετέτρεψε τη δόνηση στη Βενεζουέλα σε εφιάλτη, ξεχωρίζοντάς την από άλλους αντίστοιχους σεισμούς, ήταν το εξαιρετικά μικρό εστιακό βάθος. Ο δεύτερος και ισχυρότερος σεισμός των 7,5 Ρίχτερ εκδηλώθηκε μόλις έξι μίλια κάτω από την επιφάνεια της γης, γεγονός που σημαίνει ότι τα καταστροφικά κύματα έφτασαν στο έδαφος με τη μέγιστη δυνατή ένταση, χωρίς να μεσολαβήσουν γεωλογικά στρώματα που θα μπορούσαν να απορροφήσουν την ορμή τους.

Όταν τα χτυπήματα γίνονται σε μεγάλο βάθος, η επίδραση στην επιφάνεια είναι σαφώς μικρότερη, κάτι που εξηγεί γιατί άλλες περιοχές γλιτώνουν τα χειρότερα. Ο σεισμός στην Τόνγκα είχε εστιακό βάθος 145 μιλίων, με αποτέλεσμα να μην αναφερθεί η παραμικρή ζημιά.

Ανάλογη ήταν η εικόνα και τον περασμένο Ιούνιο στη Ρωσία, όπου σημειώθηκε ένας από τους μεγαλύτερους σεισμούς στην ιστορία, μεγέθους 8,8 Ρίχτερ, στα ανοικτά των ακτών της χερσονήσου Καμτσάτκα, χωρίς όμως να υπάρξουν θύματα λόγω της γεωγραφικής απομόνωσης.

Ακόμα και στις Φιλιππίνες, όπου ένας σεισμός 7,8 Ρίχτερ προκάλεσε 19 θανάτους πριν από λίγες ημέρες, η καταστροφή ήταν περιορισμένη συγκριτικά με αυτό που βιώνει τώρα το Καράκας. Σήμερα το πρωί, σχεδόν ταυτόχρονα με τα γεγονότα στη Λατινική Αμερική, η Ιαπωνία κλονίστηκε από δόνηση 6,9 Ρίχτερ, όμως τα αυστηρά κριτήρια δόμησης και το επίκεντρο κράτησαν τη χώρα όρθια χωρίς τραυματισμούς.

Πηγή