Το δόγμα της Τεχεράνης για να απορροφά τα γεωπολιτικά σοκ, να επιβιώνει από επιθέσεις αποκεφαλισμού και να μετατρέπει τον χρόνο σε όπλο

Όταν ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών, Αμπάς Αραγτσί, δήλωσε ότι η Τεχεράνη είχε αφιερώσει δύο δεκαετίες μελετώντας τους πολέμους των ΗΠΑ για να οικοδομήσει ένα σύστημα που θα μπορούσε να συνεχίσει να μάχεται ακόμη και αν η πρωτεύουσα βομβαρδιζόταν, περιέγραφε κάτι περισσότερο από ένα σχέδιο ανθεκτικότητας, σκιαγραφούσε τη λογική του αμυντικού δόγματος του Ιράν.

Στο επίκεντρο αυτού του δόγματος βρίσκεται αυτό που οι Ιρανοί στρατιωτικοί στοχαστές αποκαλούν «αποκεντρωμένη άμυνα μωσαϊκό» – μια έννοια που βασίζεται σε μία βασική υπόθεση: ότι σε οποιονδήποτε πόλεμο με τις ΗΠΑ ή το Ισραήλ, το Ιράν μπορεί να χάσει ανώτερους διοικητές, βασικές εγκαταστάσεις, δίκτυα επικοινωνιών, ακόμη και κεντρικό έλεγχο, αλλά πρέπει να είναι σε θέση να συνεχίσει να μάχεται.

Αυτό σημαίνει ότι η προτεραιότητα δεν είναι απλώς η υπεράσπιση της Τεχεράνης, ή ακόμα και η προστασία της ίδιας της ανώτατης ηγεσίας. Είναι η διατήρηση της λήψης αποφάσεων, η διατήρηση της λειτουργίας των μαχητικών μονάδων και η αποτροπή του τερματισμού του πολέμου με ένα μόνο καταστροφικό πλήγμα. Υπό αυτή την έννοια, ο στρατός του Ιράν δεν δημιουργήθηκε για έναν σύντομο πόλεμο. Δημιουργήθηκε για έναν μακροπρόθεσμο.

Τι είναι η «μωσαϊκή άμυνα»;

Η «μωσαϊκή άμυνα» είναι μια ιρανική στρατιωτική έννοια που συνδέεται στενότερα με το Σώμα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης (IRGC), ιδιαίτερα υπό τον πρώην διοικητή Μοχάμεντ Αλί Τζαφάρι, ο οποίος ηγήθηκε της δύναμης από το 2007 έως το 2019. Η ιδέα είναι να οργανωθεί η αμυντική δομή του κράτους σε πολλαπλά περιφερειακά και ημι-ανεξάρτητα επίπεδα αντί να συγκεντρωθεί η εξουσία σε μια ενιαία αλυσίδα διοίκησης που θα μπορούσε να παραλύσει μετά από ένα χτύπημα αποκεφαλισμού.

Σύμφωνα με αυτό το μοντέλο, το IRGC, η Basij, οι μονάδες του τακτικού στρατού, οι πυραυλικές δυνάμεις, τα ναυτικά μέσα και οι τοπικές δομές διοίκησης αποτελούν μέρη ενός κατανεμημένου συστήματος. Εάν ένα μέρος πληγεί, τα άλλα συνεχίζουν να λειτουργούν. Εάν σκοτωθούν ανώτεροι ηγέτες, η αλυσίδα δεν καταρρέει. Εάν οι επικοινωνίες διακοπούν, οι τοπικές μονάδες διατηρούν την εξουσία και την ικανότητα δράσης.

Το δόγμα έχει δύο κεντρικούς στόχους: να καταστήσει δύσκολο να διαλυθεί με τη βία το σύστημα διοίκησης του Ιράν και να καταστήσει δυσκολότερο να επιλυθεί γρήγορα το ίδιο το πεδίο της μάχης, μετατρέποντας το Ιράν σε μια πολυεπίπεδη αρένα τακτικής άμυνας, άτακτου πολέμου, τοπικής κινητοποίησης και μακροπρόθεσμης φθοράς. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο η ιρανική στρατιωτική σκέψη δεν αντιμετωπίζει τον πόλεμο πρωτίστως ως διαγωνισμό ισχύος πυρός. Τον αντιμετωπίζει ως δοκιμασία αντοχής.

Γιατί το Ιράν υιοθέτησε αυτό το μοντέλο;

Η στροφή του Ιράν προς αυτό το μοντέλο διαμορφώθηκε από τα περιφερειακά σοκ που ακολούθησαν την αμερικανική εισβολή στο Αφγανιστάν το 2001 και στο Ιράκ το 2003. Η ραγδαία κατάρρευση του καθεστώτος του Σαντάμ Χουσεΐν φαίνεται να άφησε βαθύ σημάδι στην ιρανική στρατηγική σκέψη. Η Τεχεράνη είδε πώς έμοιαζε ένα εξαιρετικά συγκεντρωτικό κράτος όταν αντιμετώπισε την συντριπτική αμερικανική στρατιωτική δύναμη: Η διοικητική δομή χτυπήθηκε, το σύστημα κατακερματίστηκε και το καθεστώς έπεσε γρήγορα.

Αντί να κάνει τον στρατό του να εξαρτάται περισσότερο από τον κεντρικό έλεγχο, κινήθηκε προς την αποκέντρωση. Αντί να υποθέσει ότι θα μπορούσε να φτάσει την συμβατική υπεροχή των ΗΠΑ ή του Ισραήλ, επικεντρώθηκε στην επιβίωσή της. Το δόγμα του Ιράν προϋποθέτει ότι οποιαδήποτε εισβάλλουσα ή επιτιθέμενη δύναμη θα διαθέτει πολύ ανώτερη συμβατική τεχνολογία, αεροπορική ισχύ και δυνατότητες πληροφοριών. Η απάντηση, κατά την ιρανική σκέψη, δεν είναι η συμμετρική αντιπαράθεση. Είναι η διατάραξη των πλεονεκτημάτων του εχθρού, η παράταση της σύγκρουσης και η αύξηση του κόστους συνέχισής της.

Πώς θα λειτουργούσε το σχέδιο σε πόλεμο;

Στην πράξη, το δόγμα αναθέτει διαφορετικούς ρόλους σε διαφορετικά ιδρύματα. Ο τακτικός στρατός, ή Αrtesh, αναμένεται να απορροφήσει το πρώτο πλήγμα. Οι τεθωρακισμένοι, μηχανοκίνητοι και πεζικοί σχηματισμοί του χρησιμεύουν ως η αρχική γραμμή άμυνας, με καθήκον την επιβράδυνση της εχθρικής προέλασης και τη σταθεροποίηση του μετώπου.

Οι μονάδες αεράμυνας, χρησιμοποιώντας απόκρυψη, εξαπάτηση και διασπορά, προσπαθούν να αμβλύνουν την αεροπορική υπεροχή του εχθρού όσο το δυνατόν περισσότερο. Το Σώμα IRGC και οι Basij αναλαμβάνουν στη συνέχεια έναν βαθύτερο ρόλο στο επόμενο στάδιο της σύγκρουσης. Καθήκον τους είναι να μετατρέψουν τον πόλεμο σε πόλεμο φθοράς μέσα από αποκεντρωμένες επιχειρήσεις, ενέδρες, τοπικές αντιστάσεις, διακοπή των γραμμών εφοδιασμού και ευέλικτες επιχειρήσεις σε ποικίλα εδάφη, συμπεριλαμβανομένων αστικών κέντρων, βουνών και απομακρυσμένων περιοχών.

Εδώ είναι που η Basij αποκτά ιδιαίτερη σημασία. Αρχικά ιδρύθηκε με εντολή του Αγιατολάχ Ρουχόλα Χομεϊνί, η δύναμη αργότερα ενσωματώθηκε πιο στενά στην πολεμική δομή του IRGC. Μετά το 2007, οι μονάδες της ενσωματώθηκαν σε ένα επαρχιακό σύστημα διοίκησης που εκτεινόταν στις 31 επαρχίες του Ιράν, δίνοντας στους τοπικούς διοικητές μεγαλύτερο περιθώριο να ενεργούν ανάλογα με τη γεωγραφία και τις συνθήκες του πεδίου της μάχης.

Η τοπική αυτονομία είναι κεντρικής σημασίας στο δόγμα. Σημαίνει ότι ο πόλεμος μπορεί να συνεχιστεί από τα κάτω ακόμη και αν η ηγεσία από τα πάνω υποβαθμιστεί. Πέρα από τη μάχη στην ξηρά, οι ναυτικές δυνάμεις παίζουν τον ρόλο τους μέσω τακτικών κατά της πρόσβασης στον Κόλπο και γύρω από τα Στενά του Ορμούζ. Η αποστολή τους είναι να καταστήσουν την ελεύθερη μετακίνηση επικίνδυνη και δαπανηρή με σκάφη ταχείας επίθεσης, νάρκες, πυραύλους κατά πλοίων και την απειλή διαταραχής σε έναν από τους πιο ευαίσθητους ενεργειακούς διαδρόμους στον κόσμο.

Οι πυραυλικές δυνάμεις, ιδίως εκείνες που ελέγχονται από το IRGC, χρησιμεύουν τόσο ως αποτρεπτικές όσο και ως δυνατότητες βαθέων επιθέσεων, με στόχο την επιβολή κόστους στις εχθρικές υποδομές και τους στρατιωτικούς στόχους. Στη συνέχεια έρχεται το ευρύτερο περιφερειακό δίκτυο του Ιράν: συμμαχικές ένοπλες ομάδες και δυνάμεις-εταίροι σε όλη τη Μέση Ανατολή, των οποίων ο ρόλος είναι να διευρύνουν το πεδίο της μάχης και να διασφαλίσουν ότι οποιοσδήποτε πόλεμος με το Ιράν δεν θα παραμείνει περιορισμένος στο ιρανικό έδαφος.

Αντί να επιτρέψει στον εχθρό να απομονώσει ένα μέτωπο και να καταστρέψει μια δομή διοίκησης, το Ιράν επιδιώκει να εξαπλώσει τον πόλεμο σε βάθος χρόνου, γεωγραφίας και πολλαπλών επιπέδων σύγκρουσης.

Γιατί ο χρόνος έχει σημασία

Μία από τις σαφέστερες εκφράσεις αυτού του δόγματος είναι οικονομική όσο και στρατιωτική. Ένα drone Shahed, για παράδειγμα, εκτιμάται ευρέως ότι κοστίζει δεκάδες χιλιάδες δολάρια για την κατασκευή του. Η αναχαίτισή του μπορεί να κοστίσει πολύ περισσότερο αν ληφθούν υπόψη οι πύραυλοι αναχαίτισης και τα ολοκληρωμένα αμυντικά συστήματα. Αυτή η ασυμμετρία έχει σημασία επειδή μετατρέπει τον χρόνο σε στρατηγικό όπλο.

Αν η μία πλευρά μπορεί να παράγει όπλα χαμηλού κόστους σε μεγάλες ποσότητες, ενώ παράλληλα αναγκάζει τον αντίπαλό της να ξοδέψει πολύ περισσότερα για να αμυνθεί εναντίον τους, τότε η παράταση του ίδιου του πολέμου γίνεται μέσο πίεσης. Το ζητούμενο δεν είναι απαραίτητα η νίκη μέσω της άμεσης υπεροχής στο πεδίο της μάχης. Είναι να καταστεί το κόστος της αναχαίτισης κάθε απειλής μη βιώσιμο με την πάροδο του χρόνου.

Αυτός είναι ένας λόγος για τον οποίο το ιρανικό στρατιωτικό δόγμα δίνει τόση έμφαση στην αντοχή, τα αποθέματα, την αποκέντρωση και την φθορά. Βασίζεται στην πιθανότητα η ισχυρότερη πλευρά να διαπιστώσει τελικά ότι το τίμημα της συνεχιζόμενης κλιμάκωσης είναι πολύ υψηλό.

Η επίδραση της θεωρίας του παρατεταμένου πολέμου

Το δόγμα του Ιράν δεν αναδύθηκε σε πνευματικό κενό. Συμπίπτει με σημαντικούς τρόπους με τη θεωρία του παρατεταμένου πολέμου, η οποία συνδέεται περισσότερο με τον Μάο Τσε Τουνγκ.

Κατά τη διάρκεια της ιαπωνικής εισβολής στην Κίνα, ο Μάο υποστήριξε ότι μια ασθενέστερη πλευρά δεν χρειαζόταν να νικήσει γρήγορα έναν ισχυρότερο εχθρό. Αντίθετα, θα μπορούσε να επιβιώσει από την αρχική ανισορροπία, να παρατείνει τη σύγκρουση, να εξαντλήσει την εφοδιαστική και την πολιτική βούληση του εχθρού και σταδιακά να αλλάξει την ισορροπία με την πάροδο του χρόνου.

Το δόγμα του Ιράν δεν αποτελεί αντίγραφο του μοντέλου του Μάο. Αλλά μοιράζεται την ίδια κεντρική αρχή: ότι ο πόλεμος δεν κρίνεται μόνο από τη σχετική στρατιωτική ικανότητα εξαρχής. Διαμορφώνεται επίσης από τον χρόνο, την αντοχή, την προσαρμοστικότητα και την ικανότητα επιβίωσης από το αρχικό σοκ.

Αυτή η λογική επηρέασε πολλές συγκρούσεις του 20ού αιώνα, από το Βιετνάμ μέχρι την Αλγερία και το Αφγανιστάν. Παραμένει κεντρικής σημασίας για τον τρόπο με τον οποίο οι αναλυτές κατανοούν την αντοχή των ασθενέστερων κρατών και των ένοπλων ομάδων που αντιμετωπίζουν στρατιωτικά ανώτερους εχθρούς.

Ποιος ανέπτυξε αυτή τη νοοτροπία μέσα στο Ιράν;

Μία από τις πιο σημαντικές προσωπικότητες που συνδέονται με αυτή τη σκέψη είναι ο Χασάν Αμπάσι, ένας σκληροπυρηνικός στρατηγός που συχνά περιγράφεται ως ένας από τους βασικούς θεωρητικούς του IRGC για την ασύμμετρη και μακροχρόνια σύγκρουση.

Η σημασία του Aμπασί δεν έγκειται μόνο στις στρατιωτικές ιδέες, αλλά και στον τρόπο με τον οποίο συνδέει τις στρατηγικές έννοιες με την ιδεολογική αφήγηση. Στο σύστημα του Ιράν, ο παρατεταμένος πόλεμος δεν αντιμετωπίζεται αποκλειστικά ως επιχειρησιακή αναγκαιότητα. Πλαισιώνεται επίσης ως ένας πολιτικός και πολιτισμικός αγώνας στον οποίο η κοινωνία, η πίστη και οι κρατικοί θεσμοί πρέπει να είναι έτοιμοι να απορροφήσουν την πίεση και να συνεχίσουν να λειτουργούν.

Αυτό καθιστά το δόγμα ευρύτερο από τον σχεδιασμό πεδίου μάχης. Γίνεται ένας τρόπος οργάνωσης της ανθεκτικότητας των κρατών. Εν τω μεταξύ, ο Moχάμαντ Αλί Τζαφάρι βοήθησε στη μεταφορά μεγάλου μέρους αυτής της σκέψης σε θεσμική μορφή. Υπό την ηγεσία του, έννοιες όπως η αποκεντρωμένη άμυνα, η τοπική διοίκηση, η άτακτη αντίδραση και η κατανεμημένη ανθεκτικότητα ενσωματώθηκαν πιο βαθιά στη δομή του IRGC.

Τι είναι ο «τέταρτος διάδοχος»;

Ίσως η πιο ξεκάθαρη έκφραση αυτής της λογικής του πολέμου έγκειται στον σχεδιασμό διαδοχής. Πριν από τη δολοφονία του, ο Ανώτατος Ηγέτης Αλί Χαμενεΐ φέρεται να έδωσε εντολή σε ανώτερους Ιρανούς αξιωματούχους να διασφαλίσουν ότι υπάρχουν πολλαπλοί προκαθορισμένοι διάδοχοι για κάθε βασική στρατιωτική και πολιτική θέση. Ο αναφερόμενος αριθμός ήταν έως και τέσσερις αντικαταστάτες για κάθε ανώτερη θέση. Αυτό ακριβώς είναι που δημιουργεί την ιδέα του «τέταρτου διαδόχου».

Το ζητούμενο δεν ήταν απλώς να οριστεί ένας κληρονόμος στην κορυφή. Ήταν να δημιουργηθούν επίπεδα διαδοχής σε όλο το σύστημα, έτσι ώστε η δολοφονία, η εξαφάνιση ή η απομόνωση ενός ηγέτη να μην προκαλέσει παράλυση. Ακόμα κι αν ένας πρώτος αντικαταστάτης δεν μπορούσε να αναλάβει τον έλεγχο, ένας δεύτερος, τρίτος ή τέταρτος θα ήταν ήδη στη σειρά.

Ταυτόχρονα, φέρεται να εξουσιοδοτήθηκε ένας στενός εσωτερικός κύκλος να λαμβάνει βασικές αποφάσεις σε περίπτωση που η επικοινωνία με την ανώτατη ηγεσία καταστεί αδύνατη. Αυτό αντικατοπτρίζει την ίδια λογική με την άμυνα μωσαϊκού: Μην επιτρέπετε στο σύστημα να εξαρτάται από έναν μόνο κόμβο. Δώστε τη δυνατότητα στην κατάσταση να συνεχίσει να λειτουργεί ακόμη και μετά από σοβαρό σοκ.

Γιατί έχει σημασία αυτό τώρα;

Επειδή το δόγμα υποδηλώνει ότι το Ιράν προετοιμαζόταν ακριβώς για το είδος του πολέμου που οι αντίπαλοί του ήλπιζαν ότι θα το τερματίσει γρήγορα. Οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ βασίζονται εδώ και καιρό σε δόγματα ταχείας κυριαρχίας, ακριβούς στόχευσης και αποκεφαλισμού της ηγεσίας. Σε αυτό το πλαίσιο, η καταστροφή κέντρων διοίκησης, κόμβων επικοινωνιών και ανώτερων στελεχών αναμένεται να προκαλέσει συστημική κατάρρευση ή τουλάχιστον στρατηγική παράλυση.

Η απάντηση του Ιράν ήταν να σχεδιάσει ενάντια σε αυτό το αποτέλεσμα. Αυτό δεν καθιστά το σύστημα άτρωτο. Σημαίνει όμως ότι χτίστηκε με βάση την υπόθεση σοβαρών απωλειών και διαταραχών, με τη συνέχεια να διατηρείται μέσω πλεονασμού, αποκέντρωσης και οργανωτικής ανθεκτικότητας.

Αυτή η προσέγγιση διαμορφώθηκε όχι μόνο από εξωτερικές απειλές, αλλά και από την ίδια την εσωτερική ιστορία του Ιράν. Στα χρόνια μετά την επανάσταση του 1979, το νέο καθεστώς αντιμετώπισε βίαιες προκλήσεις από ένοπλες ομάδες της αντιπολίτευσης, κυρίως από τους Μουτζαχεντίν-ε Χαλκ, των οποίων οι δολοφονίες και οι βομβιστικές επιθέσεις αποκάλυψαν την ευθραυστότητα μιας τάξης με επίκεντρο την ηγεσία.

Ο πόλεμος Ιράν-Ιράκ ενίσχυσε το ίδιο μάθημα. Οκτώ χρόνια πολέμου φθοράς έδωσαν στην Ισλαμική Δημοκρατία εμπειρία όχι μόνο στην κινητοποίηση και την αντοχή, αλλά και στη διακυβέρνηση κατά τη διάρκεια παρατεταμένου πολέμου.

Ένα δόγμα που χτίστηκε για να επιβιώσει από το σοκ

Συνολικά, όλα αυτά οδηγούν σε ένα απλό συμπέρασμα: Η στρατηγική του Ιράν δεν σχεδιάστηκε για μια σύντομη ανταλλαγή επιθέσεων. Σχεδιάστηκε για έναν πόλεμο στον οποίο θα μπορούσαν να σκοτωθούν διοικητές, να διακοπούν οι επικοινωνίες, να πληγούν οι υποδομές και η κεντρική εξουσία να υποστεί πιέσεις – αλλά στον οποίο το κράτος, οι ένοπλες δυνάμεις και το ευρύτερο σύστημα ασφαλείας θα συνέχιζαν να λειτουργούν.

Αυτή είναι η σημασία της μωσαϊκού άμυνας. Δεν είναι απλώς μια στρατιωτική τακτική· είναι μια θεωρία επιβίωσης. Υποθέτει ότι ο εχθρός μπορεί να κυριαρχήσει στους αιθέρες, να χτυπήσει πρώτος και να χτυπήσει σκληρά. Αλλά υποθέτει επίσης ότι ο πόλεμος μπορεί ακόμα να παραταθεί, να διαλυθεί και να γίνει αρκετά δαπανηρός ώστε να ματαιώσει την αναζήτηση για γρήγορη νίκη.

Εκεί ακριβώς εντάσσεται το παζλ του «τέταρτου διαδόχου». Προσφέρει ένα παράθυρο σε μια ευρύτερη ιρανική άποψη για τη σύγκρουση: ότι το σύστημα πρέπει να είναι σε θέση να απορροφά το σοκ, να αντικαθιστά τον εαυτό του υπό πυρά και να μετατρέπει το πέρασμα του χρόνου σε μέρος της άμυνάς του.

Με βάση αυτό το μέτρο, ο θάνατος ενός ηγέτη -ακόμα και ενός τόσο κεντρικού όσο ο Χαμενεΐ- δεν είχε ποτέ σκοπό να σηματοδοτήσει το τέλος της μάχης. Ήταν κάτι που το δόγμα είχε σχεδιάσει με στόχο να επιβιώσει.

Πηγή

Είχε ήδη ανακοινωθεί ότι το HMS Dragon, ένα αντιτορπιλικό τύπου 45, προετοιμάζεται για ανάπτυξη στη Μεσόγειο

Το Ηνωμένο Βασίλειο ετοιμάζεται να στείλει και δεύτερο πλοίο στη Μεσόγειο, σύμφωνα με το Υπουργείο Άμυνας, μετά την ανακοίνωση για ανάπτυξη του HMS Dragon, ενός αντιτορπιλικού τύπου 45 στην περιοχή.

Σήμερα το Υπουργείο Άμυνας ανέφερε ότι το RFA Lyme Bay προετοιμάζεται για ανάπτυξη «για θαλάσσιες αποστολές στην Ανατολική Μεσόγειο».

Ένας εκπρόσωπος του Υπουργείου Άμυνας δήλωσε: «Στο πλαίσιο συνετού σχεδιασμού, έχουμε λάβει την απόφαση να θέσουμε το RFA Lyme Bay σε αυξημένη ετοιμότητα ως προφύλαξη, σε περίπτωση που χρειαστεί να βοηθήσει σε θαλάσσιες αποστολές στην Ανατολική Μεσόγειο».

Το Lyme Bay είναι ένα αποβατικό πλοίο, εξοπλισμένο για να λειτουργεί ως αεροπορική πλατφόρμα. Χρησιμοποιείται συχνά για ανθρωπιστικές αποστολές και αποστολές ανακούφισης από καταστροφές.

Πηγή

«Αλλά δεν υπάρχει αμφιβολία ότι με τις ενέργειες που έχουμε αναλάβει μέχρι τώρα, τους σπάμε τα κόκαλα», ανέφερε ο πρωθυπουργός του Ισραήλ

Ο πρωθυπουργός του Ισραήλ Μπενιαμίν Νετανιάχου προειδοποίησε ότι η στρατιωτική επίθεση κατά του Ιράν «δεν έχει τελειώσει ακόμα».

«Η φιλοδοξία μας είναι να οδηγήσουμε τον ιρανικό λαό να αποτινάξει το ζυγό της τυραννίας. Τελικά, αυτό εξαρτάται από τους ίδιους. Αλλά δεν υπάρχει αμφιβολία ότι με τις ενέργειες που έχουμε αναλάβει μέχρι τώρα, τους σπάμε τα κόκαλα – και δεν έχουμε τελειώσει ακόμα», δήλωσε ο Νετανιάχου κατά τη διάρκεια επίσκεψής του στο Εθνικό Κέντρο Υγείας τη Δευτέρα το βράδυ, σύμφωνα με δήλωση που δημοσιεύθηκε την Τρίτη.

Πηγή

Οι ειδικοί προειδοποιούν ότι ο βομβαρδισμός των πετρελαϊκών υποδομών του Ιράν θα έχει σημαντικές περιβαλλοντικές επιπτώσεις

Ο βομβαρδισμός των πετρελαϊκών υποδομών του Ιράν από το Ισραήλ θα έχει σημαντικές μακροπρόθεσμες περιβαλλοντικές επιπτώσεις, προειδοποιούν οι ειδικοί, καθώς οι παρατηρητές παραδέχονται ότι δυσκολεύονται να παρακολουθήσουν τις περιβαλλοντικές καταστροφές που προκύπτουν από τον διευρυνόμενο πόλεμο.

Ακόμα και όταν οι Ιρανοί βγήκαν στους δρόμους για να πανηγυρίσουν τον διορισμό ενός νέου ανώτατου ηγέτη, η πετρελαϊκή αποθήκη Shahran βορειοανατολικά της Τεχεράνης και η αποθήκη καυσίμων Shahr-e στο νότο συνέχισαν να καίγονται τη Δευτέρα , δύο ημέρες αφότου βομβαρδίστηκαν από ισραηλινά πολεμικά αεροσκάφη.

Αμέσως μετά τις επιθέσεις, η περιβαλλοντική υπηρεσία του Ιράν και η Ιρανική Εταιρεία Ερυθράς Ημισελήνου προειδοποίησαν τους κατοίκους της Τεχεράνης να μείνουν στα σπίτια τους, προειδοποιώντας ότι οι τοξικές χημικές ουσίες που εξαπλώθηκαν από τις αεροπορικές επιδρομές σε πέντε εγκαταστάσεις ορυκτών καυσίμων γύρω από την πόλη θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε όξινη βροχή και να βλάψουν το δέρμα και τους πνεύμονες.

Τη Δευτέρα, ο επικεφαλής του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας, Τέντρος Αντανόμ Γκεμπρεγέσους, δήλωσε: «Οι ζημιές σε εγκαταστάσεις πετρελαίου στο Ιράν ενέχουν τον κίνδυνο μόλυνσης τροφίμων, νερού και αέρα – κίνδυνοι που μπορούν να έχουν σοβαρές επιπτώσεις στην υγεία, ιδίως σε παιδιά, ηλικιωμένους και άτομα με προϋπάρχουσες ιατρικές παθήσεις».

Ο αναπληρωτής υπουργός Υγείας του Ιράν, Αλί Τζαφαριάν, δήλωσε στο Al Jazeera ότι το έδαφος και τα αποθέματα νερού γύρω από την Τεχεράνη είχαν ήδη αρχίσει να μολύνονται από τις ραδιενεργές επιπτώσεις των εκρήξεων του Σαββατοκύριακου.

Η μαύρη βροχή που έπεσε στην Τεχεράνη τις ώρες μετά τις βομβιστικές επιθέσεις ήταν ένα μείγμα αιθάλης και λεπτών σωματιδίων από τις εκρήξεις με βροχή από μια καταιγίδα που ήδη κινούνταν στην περιοχή, σύμφωνα με τον Δρ. Akshay Deoras, ερευνητή στο Πανεπιστήμιο του Reading.

«Οι αεροπορικές επιδρομές στις αποθήκες πετρελαίου απελευθέρωσαν αιθάλη, καπνό, σωματίδια πετρελαίου, ενώσεις θείου και πιθανώς βαρέα μέταλλα και ανόργανα υλικά από τα κτήρια, ενώ ένα σύστημα χαμηλής πίεσης, το οποίο συνήθως σαρώνει το Ιράν και τη δυτική Ασία γύρω από αυτή την εποχή του χρόνου, δημιούργησε συνθήκες ευνοϊκές για βροχοπτώσεις», δήλωσε ο Ντεόρας.

«Όσον αφορά στη χημεία της ατμόσφαιρας, οι πυρκαγιές πετρελαίου παράγουν ενώσεις θείου και αζώτου που θα μπορούσαν να σχηματίσουν οξέα εάν διαλυθούν στο νερό της βροχής». «Οι κίνδυνοι για την ανθρώπινη υγεία προέρχονται από την εισπνοή ή την επαφή με τον καπνό και τα σωματίδια. Οι άμεσες επιπτώσεις μπορεί να περιλαμβάνουν πονοκεφάλους, ερεθισμό των ματιών και του δέρματος και δυσκολία στην αναπνοή – ιδιαίτερα για άτομα με άσθμα, πνευμονοπάθειες, ηλικιωμένους, μικρά παιδιά και άτομα με αναπηρίες.»

Οι κάτοικοι της Τεχεράνης ανέφεραν δυσκολία στην αναπνοή την Κυριακή, καθώς και πονοκεφάλους και αίσθημα καύσου στα μάτια και τον λαιμό τους. Ωστόσο, οι οξείες επιπτώσεις του μαύρου σύννεφου που εξαπλώθηκε σε όλη την πόλη θα μπορούσαν να είναι μόνο η αρχή, σύμφωνα με την καθηγήτρια Αντρέα Σέλα, καθηγήτρια ανόργανης χημείας στο University College London.

«Οι εκρήξεις πιθανότατα έχουν εκθέσει τον τοπικό πληθυσμό σε κάθε είδους ανεπιθύμητα και τοξικά χημικά, ένα πρόβλημα που είναι γνωστό ότι συνοδεύει τον πόλεμο», είπε, εξηγώντας ότι το αργό πετρέλαιο θα περιείχε μια σειρά από στοιχεία, συμπεριλαμβανομένων μετάλλων, που «θα εξαπλώνονταν επίσης αδιακρίτως».

«Θα υπάρξει ένα πραγματικό κοκτέιλ χημείας που θα περιλαμβάνει σημαντικές ποσότητες αρωματικών ενώσεων που είναι γνωστό ότι αλληλεπιδρούν με το DNA και έχουν συνδεθεί με καρκίνους. Το αν αυτό θα εκδηλωθεί ή όχι θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από το πόσο μακρά και σοβαρή θα είναι η έκθεση κάθε ατόμου.»

«Και επιπλέον, μόλις καταστραφεί το σύστημα συγκράτησης που παρέχεται από τις δεξαμενές και τους σωλήνες, το υλικό θα ρέει παντού αφήνοντας ένα χάος από επιβλαβή υλικά που διαπερνά το έδαφος και καλύπτει όλα τα άλλα. Υπάρχει η πιθανότητα μόλυνσης των αποθεμάτων πόσιμου νερού.»

Παρά τις προσπάθειες των ΗΠΑ να αποστασιοποιηθούν από τις επιθέσεις, υπάρχουν αυξανόμενοι φόβοι ότι η επίθεση θα μπορούσε να πυροδοτήσει έναν κύκλο αντιποίνων, αφού ένας εκπρόσωπος του Σώματος των Ιρανών Φρουρών της Επανάστασης προειδοποίησε ότι θα μπορούσε να λάβει «παρόμοιες ενέργειες [εναντίον των πετρελαϊκών υποδομών] στην περιοχή».

Τη Δευτέρα, η κρατική ενεργειακή εταιρεία του Μπαχρέιν, Bapco Energies, κήρυξε ανωτέρα βία στις δραστηριότητές της μετά την επίθεση του Ιράν στο μοναδικό διυλιστήριο πετρελαίου της χώρας, και η Σαουδική Αραβία ανέφερε ότι αναχαίτισε τέσσερα ιρανικά μη επανδρωμένα αεροσκάφη που στόχευαν το πετρελαϊκό της πεδίο Shaybah.

Αυτές οι επιθέσεις ακολούθησαν επιθέσεις με μη επανδρωμένα αεροσκάφη την περασμένη εβδομάδα στο μεγαλύτερο εργοστάσιο εξαγωγής φυσικού αερίου στον κόσμο στο Κατάρ, στο διυλιστήριο της Σαουδικής Αραβίας στο Ρας Τανούρα, σε κόμβους αποθήκευσης καυσίμων στο Ομάν και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, και σε πολλά δεξαμενόπλοια στον Περσικό Κόλπο, καθένα από τα οποία αποτελούσε πιθανή περιβαλλοντική καταστροφή.

Ο Νταγκ Γουέιρ, διευθυντής του Παρατηρητηρίου Συγκρούσεων και Περιβάλλοντος, δήλωσε ότι οι προσπάθειες του οργανισμού του για την παρακολούθηση περιστατικών περιβαλλοντικής ζημίας που προκαλούνται από τις μάχες γύρω από τον Περσικό Κόλπο γίνονται ολοένα και πιο δύσκολες.

«Γνωρίζουμε πλέον εκατοντάδες περιβαλλοντικά προβληματικά περιστατικά στο Ιράν και την περιοχή, αλλά η συνεχιζόμενη σύγκρουση, οι περιορισμοί στο διαδίκτυο και οι καθυστερήσεις στη διαθεσιμότητα δορυφορικών εικόνων σημαίνουν ότι αυτός ο αριθμός είναι υποτιμημένος», δήλωσε ο Weir.

«Η συμπλήρωση του παζλ του περιβαλλοντικού αποτυπώματος του πολέμου και των πιθανών επιπτώσεών του στους ανθρώπους και τα οικοσυστήματα θα είναι ένα τεράστιο έργο, το οποίο θα γίνεται όλο και πιο περίπλοκο κάθε μέρα που ο πόλεμος συνεχίζεται».

«Μετά τις πρώτες ημέρες όπου στοχεύθηκαν στρατιωτικές εγκαταστάσεις, βλέπουμε τώρα μια επέκταση σε μη στρατιωτικές εγκαταστάσεις και εγκαταστάσεις διπλής χρήσης, με αποτέλεσμα τη διεύρυνση του φάσματος των περιβαλλοντικών κινδύνων και των κινδύνων για τη δημόσια υγεία που σχετίζονται με στρατιωτικές ενέργειες».

Πηγή

Σύμφωνα με την ανακοίνωση, η ανάπτυξη του συστήματος πραγματοποιείται για την ενίσχυση της προστασίας του τουρκικού εναέριου χώρου

Νέα μέτρα λαμβάνουν οι Τούρκοι έπειτα και από το χθεσινό πυραυλικό χτύπημα.

Ανακοινώνοντας αυξημένα μέτρα ασφαλείας, το τουρκικό υπουργείο Εθνικής Άμυνας ανέφερε: «Ένα σύστημα Patriot αναπτύσσεται στη Μαλάτια».

«Οι Τουρκικές Ένοπλες Δυνάμεις είναι πλήρως αφοσιωμένες στη διασφάλιση της ασφάλειας της χώρας μας και των πολιτών μας. Υπό το φως των πρόσφατων εξελίξεων στην περιοχή μας, λαμβάνονται τα απαραίτητα μέτρα για την ασφάλεια των συνόρων και του εναέριου χώρου μας και διεξάγονται διαβουλεύσεις με το ΝΑΤΟ και τους Συμμάχους μας», αναφέρει το τουρκικό υπουργείο Άμυνας.

Σύμφωνα με την ανακοίνωση, η ανάπτυξη του συστήματος πραγματοποιείται για την ενίσχυση της προστασίας του τουρκικού εναέριου χώρου

Υπενθυμίζεται ότι η Άγκυρα δεν έκρυψε την ενόχλησή της για την μεταφορά των συστημάτων Patriot στην Κάρπαθο με τον εκπρόσωπο του κυβερνώντος κόμματος, Ομέρ Τσελίκ να δηλώνει:

«Όπως γνωρίζετε, πρόσφατα ανέπτυξαν Patriot στην Κάρπαθο, νότια της Κρήτης. Αυξάνουν επίσης τις δυνάμεις τους εκεί. Φυσικά, δεν βλέπουμε καμία σοβαρή πτυχή σε αυτές τις πρωτοβουλίες από την ελληνοκυπριακή πλευρά, από την Ελλάδα. Ή, η Γαλλία βγαίνει και λέει πολύ λανθασμένα: «Θα στείλω πολεμικά πλοία εκεί για να υποστηρίξουν την ελληνοκυπριακή πλευρά επειδή ιρανικοί πύραυλοι τη στοχεύουν». Φυσικά, είναι απολύτως φυσιολογικό να κάνουμε αυτά τα βήματα (ανάπτυξη δυνάμεων στην Κύπρο) για να ενισχύσουμε περαιτέρω την ισορροπία δυνάμεων εν μέσω όλου αυτού του χάους στην Ανατολική Μεσόγειο, πρώτον όσον αφορά τα δικαιώματα και τα συμφέροντά μας εκεί, και δεύτερον όσον αφορά τη διασφάλιση της ασφάλειας των κατεχομένων. Αυτό δεν είναι ένα βήμα που λαμβάνεται εναντίον κανενός. Είναι κάτι που λαμβάνεται για να ενισχύσει την προοπτική ασφάλειας της Τουρκίας και των κατεχομένων στη χαοτική κατάσταση εκεί, όσον αφορά τα δικαιώματα και τα συμφέροντά τους».

O Δένδιας στην πυροβολαρχια Patriot που έχει αναπτυχθεί στην Κρήτη

Παράλληλα, το αναπτυγμένο σύστημα Patriot στην περιοχή των Χανίων επισκέφτηκε χθες ο υπουργός Εθνικής Άμυνας, Νίκος Δένδιας.

Όπως αναφέρει σε σχετική ανάρτησή του, ενημερώθηκε για τα μέτρα αεράμυνας που έχουν ληφθεί στην ευρύτερη περιοχή της Σούδας.

Ελληνικοί Patriot για τη Βουλγαρία

Υπενθυμίζεται ότι το ελληνικό υπουργείο Άμυνας ανακοίνωσε ότι η Ελλάδα θα αναπτύξει το σύστημα αντιπυραυλικής άμυνας Patriot και μαχητικά αεροσκάφη F-16, προκειμένου να υποστηρίξει τη Βουλγαρία στην προστασία της από πιθανές επιθέσεις του Ιράν

Η απόφαση ελήφθη κατόπιν αιτήματος της Σόφιας.

Ο Έλληνας υπουργός Άμυνας Νίκος Δένδιας ενημέρωσε τον Βούλγαρο ομόλογό του Ατανάς Ζαπριανόφ ότι η Ελλάδα «θα παράσχει πόρους και προσωπικό για την προστασία της Βουλγαρίας». Με την ανάπτυξη των συστημάτων Patriot, θα παρέχεται αντιπυραυλική άμυνα σε μεγάλο μέρος του βουλγαρικού εδάφους. Το ελληνικό υπουργείο Άμυνας ανέφερε επιπλέον: «Για την παροχή πρόσθετης προστασίας στη Βουλγαρία, δύο F-16 που θα αναλάβουν αποκλειστικά αυτό το καθήκον θα αναπτυχθούν σε αεροπορική βάση στη βόρεια Ελλάδα».

Η Βουλγαρία, μέλος του ΝΑΤΟ, δήλωσε ότι δεν συμμετέχει στον πόλεμο που διεξάγουν οι ΗΠΑ και το Ισραήλ κατά του Ιράν. Επειδή η απόσταση από το Ιράν είναι μεγάλη, δεν φαίνεται πιθανή η επίθεση με πυραύλους ή μη επανδρωμένα αεροσκάφη. Ωστόσο, η παρουσία αμερικανικών πολεμικών αεροσκαφών στη χώρα στο πλαίσιο των κοινών ασκήσεων του ΝΑΤΟ προκαλεί ανησυχία για τις επιθέσεις και τις απειλές του Ιράν γενικά.

Το σύστημα Patriot

Το σύστημα PATRIOT είναι Αμερικανικής κατασκευής και εντάχθηκε στην ελληνική Πολεμική Αεροπορία το 2003.

Είναι κινητό αντιαεροπορικό σύστημα μεγάλου βεληνεκούς (HSAM) με εμβέλεια ραντάρ έρευνας 170 χλμ. και μέγιστο βεληνεκές εμπλοκής 150 χλμ.

Αποτελείται από:

• το Κέντρο Συντονισμού και Πληροφοριών (ICC)
• το Ραντάρ (Radar Set)
• το Σταθμό Ελέγχου Εμπλοκής (ECS) και
• τους Σταθμούς Εκτόξευσης (Launching Stations).

Η Μονάδα πυρός ελέγχει μέχρι 16 σταθμούς εκτόξευσης, οι οποίοι μπορούν να τοποθετηθούν και να επιχειρήσουν σε αποστάσεις μέχρι 30 χλμ από το σταθμό εμπλοκής, ώστε να επιτυγχάνεται η μέγιστη κάλυψη περιοχής.

Έχει δυνατότητα ταυτόχρονης εμπλοκής 9 στόχων (Τακτικοί, Βαλλιστικοί, Cruise πύραυλοι και αεροσκάφη).

Το κάθε Κέντρο Συντονισμού Πληροφοριών ελέγχει και συντονίζει μέχρι 6 ECS, και διασυνδέεται με το Εθνικό Σύστημα Αεροπορικού Ελέγχου.

Η ΠΑ διαθέτει 2 Κέντρα Συντονισμού-Πληροφοριών και 6 Σταθμούς Ελέγχου Εμπλοκής με 6 Σταθμούς εκτόξευσης το καθένα.

Χαρακτηριστικά Ραντάρ AN/MPQ-65 Radar Set

• Κατασκευάστρια Εταιρεία: RAYTHEON
• Περιγραφή: Ραντάρ έρευνας και εγκλωβισμού στόχων και καθοδήγησης βλήματος
• Τύπος: PHASED ARRAY
• Κάλυψη: 120°
• Μέγιστη Εμβέλεια: 170 χλμ

Χαρακτηριστικά Εκτοξευτήρα M-901 Launching Station

• Κατασκευάστρια Εταιρεία: RAYTHEON
• Περιγραφή: Τετραπλός εκτοξευτήρας Α/Α βλημάτων
• Τύποι Βλημάτων
  • MIM-104D GEM (Guidance Enhanced Missile)
  • MIM-104B SOJC (Stand-Off Jammer Counter)
  • MIM-104A
  • Επιδόσεις:
    • Μέγιστη Ταχύτητα: 3+ Mach
    • Επιτάχυνση: 30 g
    • Μέγιστο ύψος εμπλοκής: 24 χλμ
    • Μέγιστη εμβέλεια: 160 χλμ
  • Βάρος Κεφαλής: 90 κιλά

Μετά την αναχαίτιση ενός δεύτερου βαλλιστικού πυραύλου που εκτοξεύτηκε από το Ιράν προς την Τουρκία, αυξάνεται η ένταση μεταξύ των δύο χωρών. Ο πρόεδρος της Τουρκίας Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν ωστόσο έχει ένα ξεκάθαρο μήνυμα για τον συνεχιζόμενο πόλεμο

Ο Τούρκος πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν ήταν σαφής στην ομιλία του στο υπουργικό του συμβούλιο τη Δευτέρα. Δεν θέλει να συρθεί η Τουρκία στον πόλεμο κατά του Ιράν. «Πρωταρχικός μας στόχος είναι να κρατήσουμε τη χώρα μας μακριά από αυτή τη φωτιά. Η διασφάλιση της ασφάλειας της Τουρκίας και της ειρήνης των 86 εκατομμυρίων πολιτών της είναι η ύψιστη προτεραιότητά μας», δήλωσε στους υπουργούς του.

Μιλούσε την ίδια ημέρα που ένας δεύτερος βαλλιστικός πύραυλος που εκτοξεύτηκε από το Ιράν προς την Τουρκία αναχαιτίστηκε από τις άμυνες του ΝΑΤΟ. Τα συντρίμμια από την αναχαίτιση έπεσαν σε ένα χωράφι στην πόλη Γκαζιαντέπ, στο νότο της Τουρκίας. Ένας πρώτος πύραυλος που εκτοξεύτηκε μέρες νωρίτερα αναχαιτίστηκε επίσης, αυτή τη φορά, καθώς κατευθυνόταν προς τον τουρκικό εναέριο χώρο.

Το περιστατικό αυτό προκάλεσε προειδοποιήσεις από τον Τούρκο υπουργό Εξωτερικών Χακάν Φιντάν, ο οποίος προέτρεψε τους Ιρανούς γείτονές τους να μην δοκιμάσουν την υπομονή της Τουρκίας. «Δεν είμαστε μια χώρα που δέχεται εύκολα προκλήσεις», είπε ο Φιντάν. «Μιλήσαμε με τους Ιρανούς φίλους μας και είπαμε ότι αν αυτός ο πύραυλος χάσει τον δρόμο του, αυτό είναι ένα πράγμα, αλλά αν συνεχιστεί, να είστε προσεκτικοί…»

Ο Ερντογάν προχώρησε περαιτέρω σε ένα δείπνο Ιφτάρ που παρέθεσε τη Δευτέρα στην Άγκυρα για πρέσβεις. «Δεν δεχόμαστε να τίθεται η γεωγραφία της Μέσης Ανατολής στο χειρουργικό τραπέζι όπως ακριβώς πριν από έναν αιώνα». «Την περασμένη εβδομάδα και σήμερα. Οι βαλλιστικοί πύραυλοι που κατευθύνονταν προς τη χώρα μας εξουδετερώθηκαν εγκαίρως και οι απαραίτητες προειδοποιήσεις έγιναν πολύ σαφείς προς την ιρανική πλευρά» δήλωσε ο πρόεδρος.

«Τονίζω για άλλη μια φορά ότι ο πόλεμος πρέπει να τερματιστεί χωρίς να εξαπλωθεί περαιτέρω στην περιοχή μας». Ο Τούρκος ηγέτης επέμεινε ότι εργάζεται ενεργά για την μείωση των εντάσεων και ότι έχει πραγματοποιήσει πολλαπλές συνομιλίες με περισσότερους από δώδεκα ηγέτες σε μια προσπάθεια να βρει έναν τρόπο να ξεπεράσει την κρίση.

Τη Δευτέρα το βράδυ έγινε επίσης γνωστό ότι ο Ερντογάν είχε τηλεφωνική επικοινωνία με τον πρόεδρο του Ιράν, Μασούντ Πεζεσκιάν. Η Τουρκία ανέφερε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ότι η συνομιλία έγινε κατόπιν αιτήματος των Ιρανών. Η ανάρτηση ανέφερε ότι ο Ερντογάν είχε πει στον ομόλογό του ότι η Τουρκία «δεν εγκρίνει τις παράνομες επεμβάσεις κατά του Ιράν και τη στόχευση των αδελφών χωρών στην περιοχή από το Ιράν».

«Ο πρόεδρος Ερντογάν δήλωσε ότι η στοχοποίηση των αδελφών χωρών δεν ωφελεί κανέναν και ότι όλα αυτά πρέπει να σταματήσουν», προστίθεται στην ανακοίνωση του γραφείου του.

Η πρεσβεία των ΗΠΑ έχει αναβαθμίσει τη συμβουλή της για ταξίδια στη χώρα στο επίπεδο τέσσερα, προτρέποντας τους ταξιδιώτες να μην ταξιδεύουν στη νοτιοανατολική Τουρκία και έχει δώσει εντολή στους μη απαραίτητους υπαλλήλους της κυβέρνησης των ΗΠΑ και στα μέλη των οικογενειών τους να εγκαταλείψουν το Γενικό Προξενείο στα Άδανα «λόγω κινδύνων ασφαλείας». Οι Αμερικανοί στη νοτιοανατολική Τουρκία «ενθαρρύνονται έντονα να αναχωρήσουν τώρα».

Τα μέτρα ασφαλείας κατά μήκος των μακρών συνόρων της Τουρκίας με το Ιράν έχουν ενισχυθεί και οι δημοσιογράφοι του Sky Νews κατά μήκος των συνόρων έχουν εντοπίσει πολύ μικρή κίνηση από το Ιράν προς την Τουρκία. Συνήθως υπάρχει μετακίνηση χωρίς βίζα για τους Ιρανούς που επιθυμούν να επισκεφθούν την Τουρκία και αντίστροφα, κατά μήκος των τριών συνοριακών πυλών που μοιράζονται οι δύο χώρες. Αλλά προς το παρόν, το Ιράν επιτρέπει την είσοδο μόνο σε Ιρανούς.

Στα συνοριακά περάσματα εντοπίστηκε περιορισμένη κίνηση, με μεγαλύτερο αριθμό Ιρανών να θέλουν να επιστρέψουν στην πατρίδα τους για να ελέγξουν τους συγγενείς τους, από ό,τι τον αριθμό αυτών που αναχωρούσαν H ανησυχία της Τουρκίας για τους ιρανικούς πυραύλους κοντά ή μέσω του εναέριου χώρου της οδήγησε στην κλήτευση του πρεσβευτή του Ιράν στην Άγκυρα στο τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών.

Και σε μια ένδειξη των αυξανόμενων ανησυχιών για τις εντάσεις, η χώρα έστειλε έξι μαχητικά αεροσκάφη F-16 στα κατεχόμενα στο πλαίσιο μιας «σταδιακής προσέγγισης για την ενίσχυση της ασφάλειας». Τα αεροσκάφη αναμένεται να επιχειρούν από το αεροδρόμιο Ερκάν (Τύμπου), δυτικά της πρωτεύουσας Λευκωσίας, και θα είναι εξοπλισμένα για τη διεξαγωγή αποστολών αεροπορικής περιπολίας και αεράμυνας πάνω από την ανατολική Μεσόγειο.

Η Τουρκία φιλοξενεί αμερικανικές δυνάμεις στην αεροπορική βάση Ιντσιρλίκ στη νότια επαρχία των Αδάνων, αλλά δεν έχει επιτρέψει τη χρήση των βάσεων ή του εναέριου χώρου της στον πόλεμο κατά του Ιράν.

Πηγή

Ο Araghchi, δήλωσε στο PBS News ότι οι συζητήσεις ή οι διαπραγματεύσεις με τις ΗΠΑ δεν βρίσκονται πλέον στην ατζέντα

Καμία συζήτηση ή διαπραγμάτευση με τις ΗΠΑ μετά από «πικρή εμπειρία», ήταν το μήνυμα που έστειλε εκ νέου ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν.

Ο Araghchi, δήλωσε στο PBS News ότι οι συζητήσεις ή οι διαπραγματεύσεις με τις ΗΠΑ δεν βρίσκονται πλέον στην ατζέντα, μετά από «μια πολύ πικρή εμπειρία» κατά τη διάρκεια προηγούμενων γύρων πυρηνικών συνομιλιών.

«Μας υποσχέθηκαν ότι δεν έχουν καμία πρόθεση να μας επιτεθούν και ότι ήθελαν να επιλύσουν ειρηνικά το πυρηνικό ζήτημα του Ιράν και να βρουν μια λύση μέσω διαπραγματεύσεων», δήλωσε ο Αραγκσί. «Ωστόσο, αποφάσισαν να μας επιτεθούν.
Δεν νομίζω ότι το ζήτημα των συνομιλιών με τους Αμερικανούς… θα τεθεί ξανά στο τραπέζι».

«Απέτυχαν, νόμιζαν ότι σε δύο ή τρεις μέρες θα μπορούσαν να επιτύχουν αλλαγή καθεστώτος και να πετύχουν μια γρήγορη, καθαρή νίκη. Το σχέδιο Α απέτυχε και τώρα δοκιμάζουν άλλα σχέδια. Δεν έχουν κανένα ρεαλιστικό τελικό σχέδιο»

Στο ίδιο μήκος κύματος νωρίτερα, ο Καμάλ Χαράζι, σύμβουλος εξωτερικής πολιτικής του Ανώτατου Ηγέτη του Ιράν, δηλώνει ότι δεν υπάρχει πλέον χώρος για διπλωματία με τις ΗΠΑ και ότι ο ιρανικός στρατός είναι έτοιμος για έναν μακροχρόνιο πόλεμο.

Πηγή

Οι ιρανικές δυνάμεις επιμένουν ότι θα εμποδίσουν τον Ντόναλντ Τραμπ να παίρνει πετρέλαιο από τη Μέση Ανατολή

Συνεχίζονται οι ισχυρές προειδοποιήσεις των «Φρουρών της Επανάστασης» του Ιράν, οι οποίοι διαμηνύουν ότι δεν θα επιτρέψουν να εξαχθεί «ούτε ένα λίτρου πετρελαίου» από τη Μέση Ανατολή εάν συνεχιστούν οι επιθέσεις των ΗΠΑ και του Ισραήλ.

Ο εκπρόσωπος των Φρουρών, Αλί Μοχάμεντ Ναϊνί δήλωσε χαρακτηριστικά ότι «οι ιρανικές ένοπλες δυνάμεις… δεν θα επιτρέψουν την εξαγωγή ούτε ενός λίτρου πετρελαίου από την περιοχή στην εχθρική πλευρά και τους εταίρους της μέχρι νεωτέρας» και σύμφωνα με το ιρανικό πρακτορείο ειδήσεων Tasnim, είπε επιπλέον ότι οποιαδήποτε αλλαγή θα πραγματοποιηθεί με βάση τις συνθήκες της σύγκρουσης.

Οι εξαγγελίες αυτές, προκάλεσαν τις απειλές από την πλευρά του Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος ανέφερε ότι οι ΗΠΑ θα χτυπήσουν το Ιράν πολύ πιο σκληρά εάν μπλοκάρει τις εξαγωγές από την ζωτικής σημασίας περιοχή.

Σημειώνεται ότι, ήδη, οι συγκρούσεις στη Μέση Ανατολή και οι απειλές των Φρουρών της Επανάστασης για το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ, έχουν εκτοξεύσει τις τιμές του πετρελαίου. Η τιμή του αργού πετρελαίου Brent εκτοξεύτηκε σχεδόν στα 120 δολάρια τη Δευτέρα πριν υποχωρήσει, αλλά παρέμεινε περίπου στα 90 δολάρια το βαρέλι την Τρίτη, σχεδόν 24% υψηλότερη από ό,τι όταν ξεκίνησε ο πόλεμος στις 28 Φεβρουαρίου.

Πηγή

Οι σύμβουλοι του Τραμπ τον προτρέπουν να βρει μια ράμπα εξόδου από το Ιράν, φοβούμενοι πολιτικές αντιδράσεις εν όψει και των ενδιάμεσων εκλογών του Νοεμβρίου στις ΗΠΑ

Οι «Φρουροί της Επανάστασης» του Ιράν προειδοποίησαν σήμερα ότι δεν θα επιτρέψουν να εξαχθεί «ούτε ένα λίτρου πετρελαίου» από τη Μέση Ανατολή εάν συνεχιστούν οι επιθέσεις των ΗΠΑ και του Ισραήλ, προκαλώντας την προειδοποίηση του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ ότι οι ΗΠΑ θα χτυπήσουν το Ιράν πολύ πιο σκληρά εάν μπλοκάρει τις εξαγωγές από την ζωτικής σημασίας περιοχή.

Το Ιράν εξαπέλυσε νέες επιθέσεις σε αραβικές χώρες του Κόλπου, καθώς συνεχίζει να ασκεί πίεση στην περιοχή, ενώ πέντε φιλοϊρανοί μαχητές σκοτώθηκαν σε αεροπορική επιδρομή στο βόρειο Ιράκ. Νωρίς σήμερα το πρωί ήχησαν εκ νέου σειρήνες για εισερχόμενους πυραύλους στο Ντουμπάι των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων και στο Μπαχρέιν, ενώ η Σαουδική Αραβία δήλωσε ότι κατέστρεψε δύο drones πάνω από την πλούσια σε πετρέλαιο ανατολική περιοχή της και η Εθνοφρουρά του Κουβέιτ δήλωσε ότι κατέρριψε έξι drones.

Εκτός από την εκτόξευση πυραύλων και drones εναντίον του Ισραήλ και των αμερικανικών βάσεων στην περιοχή, το Ιράν έχει επίσης στοχεύσει ενεργειακές υποδομές, οι οποίες, σε συνδυασμό με τον ασφυκτικό έλεγχο του στα Στενά του Ορμούζ, έχουν εκτοξεύσει τις τιμές του πετρελαίου. Η τιμή του αργού πετρελαίου Brent εκτοξεύτηκε σχεδόν στα 120 δολάρια τη Δευτέρα πριν υποχωρήσει, αλλά παρέμεινε περίπου στα 90 δολάρια το βαρέλι την Τρίτη, σχεδόν 24% υψηλότερη από ό,τι όταν ξεκίνησε ο πόλεμος στις 28 Φεβρουαρίου.

Ο Τραμπ, ο οποίος έχει δηλώσει στο παρελθόν ότι ο πόλεμος θα μπορούσε να διαρκέσει έναν μήνα ή και περισσότερο, προσπάθησε την Τρίτη να υποβαθμίσει τους αυξανόμενους φόβους ότι θα μπορούσε να είναι μια μακροπρόθεσμη περιφερειακή σύγκρουση, λέγοντας ότι «θα είναι μια σύντομη εκδρομή».

Ο Τραμπ στέλνει αντιφατικά μηνύματα

Ο πόλεμος έχει περιορίσει σημαντικά τις προμήθειες πετρελαίου και φυσικού αερίου στις παγκόσμιες αγορές και έχει οδηγήσει σε άνοδο τις τιμές των καυσίμων. Οι μάχες έχουν επίσης αναγκάσει τους ξένους να εγκαταλείψουν τα επιχειρηματικά κέντρα και εκατομμύρια ανθρώπους να αναζητήσουν καταφύγιο καθώς βόμβες έπληξαν στρατιωτικές βάσεις, κυβερνητικά κτίρια, εγκαταστάσεις πετρελαίου και ύδρευσης, ξενοδοχεία και τουλάχιστον ένα σχολείο .

Το Ιράν ουσιαστικά εμπόδίζει τα δεξαμενόπλοια να χρησιμοποιούν τα Στενά του Ορμούζ, τη ναυτιλιακή οδό μεταξύ του Περσικού Κόλπου και του Κόλπου του Ομάν — την πύλη προς τον Ινδικό Ωκεανό — μέσω της οποίας μεταφέρεται το 20% του παγκόσμιου πετρελαίου. Μία σειρα από επιθέσεις σε εμπορικά πλοία κοντά στο στενό έχουν σκοτώσει τουλάχιστον επτά ναυτικούς, σύμφωνα με τον Διεθνή Ναυτιλιακό Οργανισμό.

Σε μια ανάρτηση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης την Τρίτη, ο Τραμπ φάνηκε να μην το αναγνωρίζει αυτό, λέγοντας ότι «αν το Ιράν κάνει οτιδήποτε θα μπορούσε να σταματήσει τη ροή πετρελαίου εντός των Στενών του Ορμούζ, θα πληγεί από τις ΗΠΑ είκοσι φορές σκληρότερα από ό,τι έχει πληγεί μέχρι στιγμής».

Σε μια προφανή απάντηση στα σχόλια του Τραμπ που δημοσιεύθηκαν στα ιρανικά κρατικά μέσα ενημέρωσης, ο εκπρόσωπος των Φρουρών της Επανάστασης , Αλί Μοχάμεντ Ναϊνί, δήλωσε ότι «το Ιράν θα καθορίσει πότε θα τελειώσει ο πόλεμος».

Ο Καμάλ Χαραζί, σύμβουλος εξωτερικής πολιτικής στο γραφείο του ανώτατου ηγέτη, δήλωσε στο CNN ότι το Ιράν είναι προετοιμασμένο για έναν μακροχρόνιο πόλεμο. Είπε ότι δεν βλέπει «πια περιθώριο για διπλωματία» εκτός εάν η οικονομική πίεση ωθήσει άλλες χώρες να παρέμβουν και να σταματήσουν την «επιθετικότητα των Αμερικανών και των Ισραηλινών εναντίον του Ιράν».

Καλούν τον Τραμπ να βρει την έξοδο κινδύνου

Ο Τραμπ δήλωσε ότι στοχεύει σε ένα γρήγορο τέλος του πολέμου στο Ιράν , καθώς ορισμένοι από τους συμβούλους του τον παροτρύνουν κατ’ ιδίαν να αναζητήσει ένα σχέδιο εξόδου εν μέσω της ανόδου των τιμών του πετρελαίου και των ανησυχιών ότι μια παρατεταμένη σύγκρουση θα μπορούσε να προκαλέσει πολιτικές αντιδράσεις, γράφει η Wall Street Journal.

Μιλώντας σε δημοσιογράφους στη Φλόριντα τη Δευτέρα, ο Τραμπ χαρακτήρισε την στρατιωτική αποστολή ως ως επί το πλείστον επιτυχή. «Είμαστε πολύ μπροστά από το χρονοδιάγραμμα», είπε, προσθέτοντας ότι πιστεύει ότι θα τελειώσει «πολύ σύντομα». Δεν έδωσε σαφές χρονοδιάγραμμα για τον τερματισμό της επιχείρησης στο Ιράν. Όταν ρωτήθηκε για την παροχή βοήθειας στον ιρανικό λαό που έχει εξεγερθεί ενάντια στο καθεστώς, ο Τραμπ φάνηκε έτοιμος για ένα γρήγορο τέλος αντί να συνεχίσει να πιέζει για αλλαγή ηγεσίας.

«Θέλουμε ένα σύστημα που μπορεί να οδηγήσει σε πολλά χρόνια ειρήνης, και αν δεν μπορούμε να το έχουμε αυτό, καλύτερα να το τελειώσουμε τώρα», δήλωσε ο Τραμπ. Είπε ότι ήταν απογοητευμένος από τον διορισμό του Μοτζτάμπα Χαμενεΐ, γιου του δολοφονημένου Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ , ως νέου ανώτατου ηγέτη του Ιράν , μια κίνηση που σηματοδοτεί ότι η Τεχεράνη δεν θα υποχωρήσει.

Ορισμένοι αξιωματούχοι της κυβέρνησης Τραμπ δήλωσαν ότι όσο η Τεχεράνη συνεχίζει να επιτίθεται σε χώρες της περιοχής και το Ισραήλ εξακολουθεί να επιθυμεί να χτυπήσει ιρανικούς στόχους, είναι απίθανο οι ΗΠΑ να μπορέσουν εύκολα να αποσυρθούν από τον πόλεμο. Στις δηλώσεις του τη Δευτέρα, ο Τραμπ είπε ότι ήταν έτοιμος να συνεχίσει να στοχεύει το Ιράν εάν η χώρα συνεχίσει να εμποδίζει τη ροή πετρελαίου μέσω των Στενών του Ορμούζ.

Ο Τραμπ δεν θα σταματήσει να πολεμά μέχρι να μπορέσει να διεκδικήσει μια ικανοποιητική νίκη, δήλωσε ανώτερος αξιωματούχος της κυβέρνησης, ειδικά όταν οι ΗΠΑ έχουν στρατιωτικό πλεονέκτημα. Κατά καιρούς πάντως φαίνεται να έχει εκπλαγεί που η Τεχεράνη δεν υποχωρεί παρά την αδιάκοπη κοινή στρατιωτική εκστρατεία ΗΠΑ-Ισραήλ, σύμφωνα με άτομα που γνωρίζουν τον τρόπο σκέψης του.

«Αυτή η ιστορία είναι γεμάτη ανοησίες από ανώνυμες πηγές οι οποίες, μπορώ να εγγυηθώ, δεν βρίσκονται στο ίδιο δωμάτιο με τον πρόεδρο Τραμπ», δήλωσε η εκπρόσωπος Τύπου του Λευκού Οίκου Καρολάιν Λίβιτ. «Οι κορυφαίοι βοηθοί του προέδρου επικεντρώνονται 24 ώρες το 24ωρο, 7 ημέρες την εβδομάδα, στο να διασφαλίσουν ότι η Επιχείρηση Eπική Οργή θα συνεχίσει να είναι μια τεράστια επιτυχία και το τέλος αυτών των επιχειρήσεων θα καθοριστεί τελικά από τον αρχηγό των ενόπλων δυνάμεων».

Ο Τραμπ έχει κάνει αντικρουόμενες δηλώσεις σχετικά με τον πόλεμο. Την περασμένη εβδομάδα, δήλωσε ότι επιδιώκει την «άνευ όρων παράδοση» του Ιράν και αρνήθηκε να αποκλείσει την αποστολή χερσαίων στρατευμάτων στη χώρα. Τη Δευτέρα, δήλωσε στην New York Post ότι «δεν είναι ούτε κοντά» στην έκδοση μιας τέτοιας εντολής.

Αφού δήλωσε τη Δευτέρα ότι ο πόλεμος μπορεί να τελειώσει σύντομα, ο πρόεδρος πρόσθεσε: «Θα μπορούσαμε να προχωρήσουμε παραπέρα και θα προχωρήσουμε παραπέρα». Ο Τραμπ έχει αφήσει να εννοηθεί δημόσια και έχει πει σε βοηθούς του κατ’ ιδίαν ότι θα υποστηρίξει τη δολοφονία του νεότερου Χαμενεΐ εάν αποδειχθεί απρόθυμος να υποχωρήσει στις απαιτήσεις των ΗΠΑ, δήλωσαν νυν και πρώην Αμερικανοί αξιωματούχοι.

Οι δημοσκοπήσεις και οι ενδιάμεσες εκλογές

Τα σχόλιά του έγιναν καθώς οι τιμές του πετρελαίου αυξήθηκαν —και στη συνέχεια μειώθηκαν— εντείνοντας την ήδη υπάρχουσα ανησυχία μεταξύ των συμμάχων του Τραμπ για το οικονομικό κόστος και τις πολιτικές επιπτώσεις του πολέμου. Μερικοί από τους συμβούλους του τις τελευταίες ημέρες τον έχουν ενθαρρύνει να διατυπώσει ένα σχέδιο για την απόσυρση των ΗΠΑ από τον πόλεμο και να υποστηρίξει ότι ο στρατός είχε σε μεγάλο βαθμό επιτύχει τους στόχους του, σύμφωνα με άτομα που γνωρίζουν το θέμα. Ενώ πολλοί στη συντηρητική βάση του προέδρου εξακολουθούν να υποστηρίζουν την αρχική επιχείρηση, ορισμένοι από τους συμβούλους του έχουν εκφράσει κατ’ ιδίαν ανησυχίες ότι ένας μακρύτερος πόλεμος θα μπορούσε να μειώσει αυτή την υποστήριξη.

Ο Τραμπ έχει ενημερωθεί για ορισμένες δημοσκοπήσεις σχετικά με τον πόλεμο, ανέφεραν οι ίδιες πηγές. Δημοσκοπήσεις που δημοσιεύθηκαν τις τελευταίες ημέρες δείχνουν ότι οι περισσότεροι Αμερικανοί αντιτίθενται στον πόλεμο. «Η συντριπτική πλειοψηφία των Αμερικανών υποστηρίζει τον τερματισμό της απειλής που θέτει το ιρανικό καθεστώς και υποστηρίζει τη δολοφονία τρομοκρατών, και αυτό πρόκειται να πετύχει ο Πρόεδρος Τραμπ», δήλωσε η Λίβιτ.

Μερικοί από τους συμβούλους του Τραμπ παρακολουθούσαν με ανησυχία την εκτόξευση των τιμών του πετρελαίου σε πάνω από 100 δολάρια το βαρέλι. Έχουν επίσης αναγκαστεί να απαντήσουν σε εκκλήσεις σχετικά με τις ενδιάμεσες εκλογές από ορισμένους νευρικούς Ρεπουμπλικάνους, σύμφωνα με άτομα που γνωρίζουν το θέμα.

«Όταν η τιμή του φυσικού αερίου και του πετρελαίου αυξάνεται, το ίδιο συμβαίνει και με όλα τα άλλα. Δεδομένου ότι η προσιτή τιμή ήταν ήδη ένα ζήτημα, αυτό οδηγεί σε πραγματικές προκλήσεις», δήλωσε ο Στίφεν Μουρ , εξωτερικός οικονομικός σύμβουλος του Tραμπ. Η ομάδα του Τραμπ κατέληξε τις τελευταίες ημέρες στο συμπέρασμα ότι χρειαζόταν ένα πιο επιθετικό σχέδιο επικοινωνίας για να πείσει το κοινό για τον πόλεμο, καθώς πολλοί καταναλωτές αντιμετωπίζουν την αύξηση των τιμών του φυσικού αερίου, ανέφεραν οι ίδιες πηγές.

Τη Δευτέρα, ο Τραμπ δήλωσε ότι οι ΗΠΑ θα άρουν τις «κυρώσεις που σχετίζονται με το πετρέλαιο» σε ορισμένες χώρες για να μειώσουν τις τιμές, αν και δεν κατονόμασε τα έθνη που ενδέχεται να δουν την άρση των μέτρων. Είπε ότι οι ΗΠΑ θα προσφέρουν «ασφάλιση κινδύνου» σε δεξαμενόπλοια που δραστηριοποιούνται στην περιοχή, προσθέτοντας ότι το Πολεμικό Ναυτικό των ΗΠΑ και οι εταίροι του θα συνοδεύσουν τα δεξαμενόπλοια μέσω των Στενών του Ορμούζ «εάν χρειαστεί».

Ο Τραμπ δήλωσε επίσης ότι δεν «γνώριζε αρκετά» για την επίθεση με πυραύλους Tomahawk που σκότωσε 175 ανθρώπους σε σχολείο στο Ιράν, αφού αρχικά κατηγόρησε την Τεχεράνη για τη βομβιστική επίθεση. «Νομίζω ότι είναι κάτι που μου είπαν ότι βρίσκεται υπό διερεύνηση», δήλωσε τη Δευτέρα. Πρόσθεσε ότι ήταν «πρόθυμος να ζήσει» με μια έρευνα για το ποιος ήταν υπεύθυνος για την επίθεση.

Οι στρατιωτικοί ερευνητές των ΗΠΑ πιστεύουν ότι οι αμερικανικές δυνάμεις πιθανότατα ήταν υπεύθυνες , όπως είχε αναφέρει προηγουμένως η Wall Street Journal. Οι ΗΠΑ έχουν πλήξει χιλιάδες ιρανικούς στόχους, σύμφωνα με Αμερικανούς αξιωματούχους, που κυμαίνονται από κυβερνητικά κτήρια έως στρατιωτικές βάσεις και πυραυλικές εγκαταστάσεις. Η κυβέρνηση Τραμπ έχει δηλώσει ότι ο κύριος στόχος της είναι να αποτρέψει το Ιράν από το να απειλήσει τις ΗΠΑ ή τους περιφερειακούς συμμάχους τους καταστρέφοντας στοιχεία του πυρηνικού του έργου και του προγράμματος βαλλιστικών πυραύλων.

Η Τεχεράνη ανταπέδωσε στοχεύοντας αμερικανικές βάσεις, καθώς και αρκετές χώρες στη Μέση Ανατολή, με πυραύλους και μη επανδρωμένα αεροσκάφη, χτυπώντας διεθνή αεροδρόμια και διυλιστήρια πετρελαίου. Επτά Αμερικανοί στρατιώτες έχουν σκοτωθεί και οκτώ άλλοι έχουν τραυματιστεί σοβαρά από την έναρξη των εχθροπραξιών στις 28 Φεβρουαρίου, σύμφωνα με την Κεντρική Διοίκηση των ΗΠΑ. Περισσότεροι από 36.000 Αμερικανοί έχουν επιστρέψει στις ΗΠΑ από την περιοχή, ανακοίνωσε το Υπουργείο Εξωτερικών τη Δευτέρα.

Ο Τραμπ υποβαθμίζει τις φήμες για διχόνοια με τον Βανς

Ο Τραμπ παραδέχθηκε εν τω μεταξύ ότι ο αντιπρόεδρός του, Τζέι Ντι Βανς , ήταν «φιλοσοφικά λίγο διαφορετικός από εμένα» στην αρχή του πολέμου στο Ιράν, παρόλο που απέρριψε την ιδέα οτι υπήρξε διαφωνία μεταξύ τους. Μιλώντας σε δημοσιογράφους τη Δευτέρα στο γκολφ κλαμπ του στο Ντόραλ της Φλόριντα, ο πρόεδρος είπε ότι ο Βανς ήταν «ίσως λιγότερο ενθουσιώδης για την επιχείρηση», αλλά επέμεινε ότι η απόφασή του να εξαπολύσει αεροπορικές επιδρομές στο Ιράν μαζί με το Ισραήλ ήταν απαραίτητη.

«Ένιωσα ότι ήταν κάτι που έπρεπε να κάνουμε», είπε ο Τραμπ. «Δεν ένιωθα ότι είχαμε άλλη επιλογή». Ενόψει μιας δύσκολης εκλογικής χρονιάς, ο πόλεμος στο Ιράν έχει πυροδοτήσει ένταση μεταξύ των Ρεπουμπλικανών, με ορισμένους να εκφράζουν επιφυλάξεις για το πώς η επιχείρηση εντάσσεται στο κίνημα «Πρώτα η Αμερική», το οποίο έχει υιοθετήσει το κόμμα κατά την εποχή Τραμπ και έχει προσανατολιστεί στον απομονωτισμό.

Λίγοι έχουν ενσαρκώσει αυτό το κίνημα τόσο έντονα όσο ο Βανς, ο οποίος κατά τη διάρκεια μιας δεκαετίας εξελίχθηκε από συγγραφέας σε γερουσιαστή των ΗΠΑ και τελικά σε αντιπρόεδρο. Πλέον θεωρείται κορυφαίος υποψήφιος για το χρίσμα των Ρεπουμπλικανών για την προεδρία το 2028 , και θεωρείται ότι έχει την ευκαιρία να μεταφέρει το κίνημα του Τραμπ στο μέλλον.

Παράλληλα με την πολιτική του άνοδο, ο Βανς, πρώην πεζοναύτης, έχει ενισχύσει το όραμα του Τραμπ για μια Αμερική που επικεντρώνεται περισσότερο στην επίλυση προβλημάτων στο εσωτερικό παρά στην παρέμβαση σε συγκρούσεις στο εξωτερικό. Σε άρθρο γνώμης του 2023 στην εφημερίδα The Wall Street Journal, το οποίο επανήλθε στο προσκήνιο μετά τις επιθέσεις στο Ιράν, ο Βανς έγραψε ότι ο Τραμπ έχει την υποστήριξή του επειδή «γνωρίζω ότι δεν θα στείλει απερίσκεπτα Αμερικανούς να πολεμήσουν στο εξωτερικό».

Την παραμονή των επιθέσεων, ο Βανς δήλωσε στην Washington Post ότι « δεν υπήρχε καμία πιθανότητα » οι ΗΠΑ να εμπλακούν σε έναν παρατεταμένο πόλεμο όπως έγινε στο Ιράκ. Έκτοτε, η κυβέρνηση έχει δώσει αντικρουόμενα μηνύματα σχετικά με το πόσο θα διαρκέσει ο πόλεμος.

Πηγή

Οι αμερικανο-ισραηλινές επιθέσεις στη Μέση Ανατολή έχουν αυξήσει την τιμή του πετρελαίου, ενισχύοντας την ικανότητα του Κρεμλίνου να χρηματοδοτήσει την στρατιωτική του εκστρατεία.

Ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντιμίρ Πούτιν μπήκε στη νέα χρονιά αντιμετωπίζοντας μια οδυνηρή επιλογή: να περιορίσει την λεγόμενη ειδική στρατιωτική του επιχείρηση στην Ουκρανία ή να διακινδυνεύσει σοβαρές ζημιές στην οικονομία του. Σχεδόν εν μία νυκτί, ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ του έδωσε τη λύση. Οι επιθέσεις ΗΠΑ-Ισραήλ στο Ιράν έχουν εκτοξεύσει τις τιμές του πετρελαίου, ενισχύοντας την κύρια πηγή εσόδων του Κρεμλίνου και διευκολύνοντας τον Πούτιν να συνεχίσει την πολεμική του προσπάθεια.

Μετά τον βομβαρδισμό των ιρανικών πετρελαϊκών εγκαταστάσεων από το Ισραήλ αυτό το Σαββατοκύριακο, οι τιμές αναφοράς του αργού πετρελαίου εκτοξεύτηκαν πάνω από τα 100 δολάρια ανά βαρέλι, φτάνοντας στο υψηλότερο επίπεδο από το καλοκαίρι του 2022, όταν οι αγορές σημείωσαν άνοδο μετά την ολοκληρωτική εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία.

Για τη Ρωσία, η απότομη αύξηση των τιμών του πετρελαίου ισοδυναμεί με ένα οικονομικό απροσδόκητο όφελος σε μια κρίσιμη στιγμή, καθώς το κόστος των τεσσάρων ετών πολέμου στην Ουκρανία απειλούσε να μετατραπεί σε μια εγχώρια οικονομική κρίση.

Η επίθεση στο Ιράν μπορεί να υπονομεύσει τον ισχυρισμό της Μόσχας ότι τάσσεται στο πλευρό των συμμάχων της, αλλά ήδη ωφελεί την οικονομία της Ρωσίας και, κατ’ επέκταση, τον πόλεμό της εναντίον της Ουκρανίας – οδηγώντας το Κρεμλίνο σε πλεονεκτική θέση για να αναδειχθεί ως ένας από τους κύριους ωφελημένους της επεκτεινόμενης σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή.

Οικονομική ανάκαμψη

Μόλις πριν από μερικές εβδομάδες, η διάθεση μεταξύ της οικονομικής ελίτ της Ρωσίας ήταν ζοφερή. Το σχέδιο προϋπολογισμού του ρωσικού υπουργείου Οικονομικών για το τρέχον έτος υπολόγισε ως βασική τιμή αναφοράς τα 59 δολάρια ανά βαρέλι αργού πετρελαίου Ουραλίων, του κύριου εξαγώγιμου μείγματος της χώρας. Ωστόσο, τον Ιανουάριο, τα έσοδα από την ενέργεια βυθίστηκαν στο χαμηλότερο επίπεδό τους από το 2020, επιδεινώνοντας μια απογοητευτική φορολογική επιβάρυνση.

Καθώς οι δυτικές κυρώσεις, τα υψηλά επιτόκια και οι ελλείψεις εργατικού δυναμικού άσκησαν πιέσεις στην οικονομία, η ένταση μεταξύ του υπουργείου Οικονομικών και της κεντρικής τράπεζας σχετικά με τον τρόπο μετριασμού της ζημίας γινόταν ολοένα και πιο ορατή.

«Δεν ήταν κατάρρευση», δήλωσε ο Σεργκέι Βακουλένκο, ανώτερος συνεργάτης στο Κέντρο Carnegie Russia Eurasia. «Ωστόσο, η κυβέρνηση αντιμετώπιζε δύσκολες επιλογές, έπρεπε να μειώσει τις δαπάνες της και να αυξήσει τους φόρους, ακόμη και να εξετάσει κάποια μείωση των στρατιωτικών δαπανών».

Ο τερματισμός του πολέμου στην Ουκρανία δεν ήταν ποτέ στο τραπέζι, πρόσθεσε ο Βακουλένκο, αλλά γινόταν σαφές ότι ακόμη και σε αυτό το μέτωπο, η Ρωσία θα έπρεπε να «κάνει λίγο οικονομία». Στη συνέχεια, το Ισραήλ και οι ΗΠΑ επιτέθηκαν στο Ιράν. Καθώς η Τεχεράνη ανταπέδωσε και η σύγκρουση εξελίχθηκε σε περιφερειακό πόλεμο, η ναυτιλία μέσω των Στενών του Ορμούζ έχει σταματήσει, με αποτέλεσμα να εκτοξευθούν οι τιμές του πετρελαίου.

«Ξαφνικά, η Μόσχα έλαβε αυτό το δώρο», δήλωσε ο Βλαντιμίρ Μιλόφ, πρώην αναπληρωτής υπουργός Ενέργειας που έγινε εξόριστος επικριτής του Κρεμλίνου. «Είχαν την σανίδα σωτηρίας τους». Αυτές τις μέρες, είπε, οι Ρώσοι αξιωματούχοι είναι «πολύ, πολύ χαρούμενοι».

«Στρατηγικό λάθος»

Αντί να πωλείται με έκπτωση λόγω των δυτικών κυρώσεων, το ρωσικό αργό πετρέλαιο μπορεί τώρα να «πιάνει» τιμές υψηλής ποιότητας, καθώς οι κύριοι αγοραστές του – η Ινδία και η Κίνα – αγωνίζονται να εξασφαλίσουν προμήθειες. Και πλέον θα έχουν την ευλογία της Ουάσινγκτον.

Την περασμένη Παρασκευή, το Υπουργείο Οικονομικών των ΗΠΑ εξέδωσε 30ήμερη απαλλαγή που επιτρέπει στην Ινδία να αγοράζει ρωσικό αργό πετρέλαιο για να «επιτρέψει στο πετρέλαιο να συνεχίσει να ρέει στην παγκόσμια αγορά».

Μια μέρα αργότερα, ο υπουργός Οικονομικών Σκοτ ​​Μπέσεντ δήλωσε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες θα μπορούσαν να «άρουν τις κυρώσεις για άλλες ρωσικές πετρελαϊκές εταιρείες», μια απότομη αντιστροφή της περσινής πολιτικής τιμωρίας χωρών για την αγορά ρωσικής ενέργειας. Όπως ήταν αναμενόμενο, το Κρεμλίνο εκμεταλλεύεται την ευκαιρία στο μέγιστο δυνατό βαθμό.

«Η Ρωσία ήταν και συνεχίζει να είναι αξιόπιστος προμηθευτής πετρελαίου και φυσικού αερίου», δήλωσε ο εκπρόσωπος του Πούτιν, Ντμίτρι Πεσκόφ, σε δημοσιογράφους την Παρασκευή, σε μια δήλωση που έμοιαζε με διαφημιστική εκστρατεία, προσθέτοντας ότι η ζήτηση για ρωσικά ενεργειακά προϊόντα είχε αυξηθεί.

Εν τω μεταξύ, ο βοηθός του Κρεμλίνου, Κίριλ Ντμίτριεφ, καυχήθηκε σε μια σειρά αναρτήσεων στο X ότι «το τσουνάμι του πετρελαϊκού σοκ μόλις ξεκινά», επικρίνοντας την απόφαση της Ευρώπης να αποκοπεί από τη ρωσική ενέργεια ως «στρατηγικό λάθος».

Τη Δευτέρα, σχολιαστές φίλα προσκείμενοι στο Κρεμλίνο κυκλοφόρησαν ένα άρθρο της Wall Street Journal που προέβλεπε ότι οι τιμές του πετρελαίου θα μπορούσαν να εκτοξευθούν στα 215 δολάρια.

Μακρύ παιχνίδι

Οι ειδικοί σε θέματα ενέργειας προειδοποιούν ότι είναι πολύ νωρίς για να ισχυριστεί η Μόσχα τη νίκη. Το αν η κρίση στο Ιράν θα αποδειχθεί θεραπεία για την οικονομία της Ρωσίας εξαρτάται άμεσα από το πόσο θα διαρκέσει.

Ο Μίλοφ, πρώην αναπληρωτής υπουργός Ενέργειας, δήλωσε ότι, για να κάνει μια ουσιαστική διαφορά για την οικονομία της Ρωσίας, οι τιμές του πετρελαίου θα πρέπει να παραμείνουν στα τρέχοντα επίπεδα για περίπου ένα χρόνο. «Ένας ή δύο μήνες υψηλών τιμών σίγουρα θα τη βοηθήσουν, αλλά δεν θα τη σώσουν», είπε.

Μια σύντομη απότομη αύξηση των τιμών θα «βοηθήσει μόνο στην αναβολή των δύσκολων αποφάσεων», πρόσθεσε ο Βακουλένκο, αναλυτής στο Carnegie Russia Eurasia Center. Υπάρχει ένας ακόμη λόγος για τον οποίο η Μόσχα ελπίζει ότι ο πόλεμος θα συνεχιστεί: Με κάθε μέρα μάχης, οι ΗΠΑ εξαντλούν τα αποθέματα όπλων στα οποία βασίζεται η Ουκρανία για να αμυνθεί.

Σύμφωνα με δημοσιεύματα των μέσων ενημέρωσης , η Ρωσία παρέχει στο Ιράν πληροφορίες για να το βοηθήσει να στοχεύσει αμερικανικά πολεμικά πλοία και αεροσκάφη. Η δολοφονία του ηγέτη του Ιράν, Αλί Χαμενεΐ, σε μια αεροπορική επιδρομή ΗΠΑ-Ισραήλ μπορεί να χτύπησε την υπόσχεση της Ρωσίας να υπερασπιστεί τους συμμάχους της, αλλά ο Πούτιν μπορεί τελικά να αποφασίσει ότι ήταν ένα τίμημα που άξιζε να πληρώσει.

Πηγή

Εμφανής η τουρκική ενόχληση για όσα διαδραματίζονται στην περιοχή 

Σε νέες προκλητικές δηλώσεις και για την Ελλάδα προχώρησε χθες ο Ομέρ Τσελίκ με αφορμή την αποστολή τουρκικών F-16 στην Κύπρο.

Σύμφωνα με τον εκπρόσωπο του κυβερνώντος κόμματος του Ερντογάν (Κόμμα Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης – AKP) αυτό συνέβη προκειμένου «να επιτευχθεί ισορροπία δυνάμεων στην Ανατολική Μεσόγειο».

«Η κατάσταση στην Ανατολική Μεσόγειο είναι ξεκάθαρη. Εννοώ, όπως το έθεσα, δεν υπάρχει σχεδόν καθόλου χώρος για να δέσει καν ένα αλιευτικό σκάφος στην Ανατολική Μεσόγειο. Παντού είναι γεμάτα πολεμικά πλοία. Φυσικά, πρέπει να λάβουμε υπόψη την ασφάλεια των κατεχομένων. Η ελληνοκυπριακή πλευρά είναι αυτή τη στιγμή μια από τις πιο κοντινές πλευρές στον Σιωνισμό, στη σιωνιστική επιθετικότητα, σε αυτό το γενοκτονικό δίκτυο. Το κάνουν αυτό ανοιχτά. Συνάπτουν ορισμένους μηχανισμούς με το Ισραήλ, τους οποίους αποκαλούν «συνεργασία ασφαλείας» και ούτω καθεξής. Φυσικά, αυτός θα είναι ένας επαίσχυντος λεκές για τη φήμη τους», είπε και πρόσθεσε:

«Η ελληνοκυπριακή πλευρά κάνει επίσης ένα λάθος. Νομίζουν ότι φέρνοντας ανθρώπους εκεί, μπορούν να δημιουργήσουν στρατιωτικό πλεονέκτημα έναντι της Τουρκίας ή των κατεχομένων». Ωστόσο, χρειάζονται μόνο πέντε ή έξι λεπτά για να ταξιδέψει εκεί ένα από τα μαχητικά μας αεροσκάφη από τις νότιες επαρχίες μας».

Στη συνέχεια ο Τσελίκ αναφέρθηκε στην μεταφορά των συστημάτων Patriot στην Κάρπαθο:

«Όπως γνωρίζετε, πρόσφατα ανέπτυξαν Patriot στην Κάρπαθο, νότια της Κρήτης. Αυξάνουν επίσης τις δυνάμεις τους εκεί. Φυσικά, δεν βλέπουμε καμία σοβαρή πτυχή σε αυτές τις πρωτοβουλίες από την ελληνοκυπριακή πλευρά, από την Ελλάδα. Ή, η Γαλλία βγαίνει και λέει πολύ λανθασμένα: «Θα στείλω πολεμικά πλοία εκεί για να υποστηρίξουν την ελληνοκυπριακή πλευρά επειδή ιρανικοί πύραυλοι τη στοχεύουν». Φυσικά, είναι απολύτως φυσιολογικό να κάνουμε αυτά τα βήματα (ανάπτυξη δυνάμεων στην Κύπρο) για να ενισχύσουμε περαιτέρω την ισορροπία δυνάμεων εν μέσω όλου αυτού του χάους στην Ανατολική Μεσόγειο, πρώτον όσον αφορά τα δικαιώματα και τα συμφέροντά μας εκεί, και δεύτερον όσον αφορά τη διασφάλιση της ασφάλειας των κατεχομένων. Αυτό δεν είναι ένα βήμα που λαμβάνεται εναντίον κανενός. Είναι κάτι που λαμβάνεται για να ενισχύσει την προοπτική ασφάλειας της Τουρκίας και των κατεχομένων στη χαοτική κατάσταση εκεί, όσον αφορά τα δικαιώματα και τα συμφέροντά τους».

«Μπορεί να ακολουθήσουν κι άλλα βήματα»

«Αλλά πρέπει να προστεθεί ότι μπορεί να ακολουθήσουν συστήματα αεράμυνας», κέντρα μη επανδρωμένων αεροσκαφών, και άλλα βήματα. Φυσικά. Επειδή τα κατεχόμενα βρίσκονται ακριβώς στη μέση όλων αυτών των εξελίξεων στην Ανατολική Μεσόγειο. Δεν το κάνουμε αυτό εναντίον κανενός, αλλά για την ασφάλεια, τα δικαιώματα και τα συμφέροντα των κατεχομένων και, φυσικά, για τα δικαιώματα και τα συμφέροντα της Τουρκίας», υποστήριξε το στέλεχος του AKP.

Πηγή