Μια πρωτοφανής ανατροπή από την εποχή του Μεσαίωνα αλλάζει ριζικά τον χάρτη της γειτονικής χώρας
Για πρώτη φορά από την εποχή του Μεσαίωνα, η Ιταλία διαθέτει πλέον περισσότερες δασικές εκτάσεις παρά αγροτική γη. Τα δάση εκτείνονται σήμερα σε 60.000 τετραγωνικά μίλια της ιταλικής χερσονήσου. Αν και εντοπίζονται κυρίως σε ορεινές περιοχές, το γεγονός αυτό αποτυπώνει τη σταδιακή και σταθερή επιστροφή των καλλιεργούμενων εκτάσεων στην αρχική τους, φυσική κατάσταση. Το ιστορικό αυτό ορόσημο επιτεύχθηκε επίσημα το 2020, ωστόσο ήρθε στο φως της δημοσιότητας μόλις πρόσφατα, χάρη σε έκθεση που εξέδωσε η Εθνική Ένωση Ορεινών Δήμων και Κοινοτήτων (UNCEM).
Τα «δωρεάν» οφέλη του οικοσυστήματος και το τέλος της ερήμωσης
Η έκθεση δίνει ιδιαίτερη έμφαση στον ρόλο των δασών ως ενός «δωρεάν εργατικού δυναμικού», το οποίο προσφέρει τεράστια καθαρά κέρδη μέσω της φυσικής αναδάσωσης. Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα του ιταλικού δήμου Μαρτσετέλι (Marcetelli) στην επαρχία του Ριέτι, όπου το 94% της γης καλύπτεται από δέντρα. Οι συνδυαστικές φυσικές λειτουργίες αυτών των δασών —όπως η αποθήκευση άνθρακα, το φιλτράρισμα του νερού και του αέρα, καθώς και η πρόληψη της διάβρωσης του εδάφους— θα κόστιζαν περίπου 9,5 εκατομμύρια δολάρια εάν η πολιτεία έπρεπε να αναζητήσει βιομηχανικές ή τεχνητές λύσεις.
Επιπλέον, η αύξηση της δασικής έκτασης προκαλεί μια μάλλον ειρωνική ανατροπή στην κρίση ερήμωσης της ιταλικής υπαίθρου. Τις τελευταίες δύο δεκαετίες, οι νέοι εγκατέλειπαν μαζικά τις ορεινές και αγροτικές περιοχές για τις μεγάλες πόλεις, με αποτέλεσμα την εγκατάλειψη των παραδοσιακών καλλιεργειών και βοσκοτόπων, καθώς και το άδειασμα μικρών επαρχιακών πόλεων, πολλές από τις οποίες κατοικούνταν αδιάλειπτα από τον Μεσαίωνα. Ωστόσο, από το 2021, 932 ιταλικοί δήμοι παρουσίασαν θετικό μεταναστευτικό ισοζύγιο (10 νέοι κάτοικοι ανά 1.000 άτομα), με ένα σημαντικό μέρος αυτών των δήμων να βρίσκεται σε περιοχές με έντονη δασοκάλυψη.
Η γεωγραφία του πράσινου και η άγρια ζωή
Εξαιρώντας τις ακτογραμμές, η γεωγραφία της Ιταλίας είναι σχετικά ξεκάθαρη: οι Άλπεις δίνουν τη θέση τους στους προαλπικούς λόφους, οι οποίοι καταλήγουν στην πεδιάδα της Βόρειας Ιταλίας, για να δώσουν στη συνέχεια τη σκυτάλη στην οροσειρά των Απεννίνων μέχρι τον βαθύ νότο. Αυτές οι τρεις ορεινές περιοχές, μαζί με τους 3.598 δήμους που βρίσκονται μέσα σε αυτές, φιλοξενούν τα τρία τέταρτα της συνολικής δασικής έκτασης της Ιταλίας, παρόλο που εκεί κατοικεί μόλις το 13,5% του πληθυσμού της χώρας.
Το στατιστικό αυτό στοιχείο αναδεικνύει τον αγροτικό χαρακτήρα των εν λόγω περιοχών, αλλά υπογραμμίζει και ένα ακόμη όφελος: την προστασία της πανίδας. Για είδη που απειλούνται σε τοπικό επίπεδο, όπως οι αρκούδες και οι λύκοι, η επέκταση των δασών στα ορεινά αποτελεί σανίδα σωτηρίας για τη διατήρηση του πληθυσμού τους. Παράλληλα, δημιουργούνται σημαντικές ευκαιρίες για την ανάπτυξη του οικοτουρισμού και της βιώσιμης δασοκομίας, ενώ η επέκταση του βιοτόπου για ζώα όπως οι αγριόχοιροι και τα ελάφια προσφέρει άφθονο θήραμα για τους Ιταλούς κυνηγούς, οι οποίοι τροφοδοτούν πολλά εστιατόρια της χώρας με εκλεκτό κυνήγι.
*Με πληροφορίες από goodnewsnetwork