Σύμφωνα με το κατηγορητήριο ο πρώην αξιωματικός του ουκρανικού στρατού έλαβε εντολές από τις κρατικές αρχές της Ουκρανίας για την επίθεση στον αγωγό
Οι γερμανικές εισαγγελικές αρχές κατηγορούν τις ουκρανικές «κρατικές αρχές» ότι διέταξαν την επίθεση με εκρηκτικά το 2022 εναντίον του αγωγού φυσικού αερίου «Nord Stream», που συνδέει τη Ρωσία με την Ευρώπη. Η υπόθεση δεν αποκλείεται να πυροδοτήσει εντάσεις μεταξύ της Ουκρανίας και της Γερμανίας, η οποία είναι η χώρα που δίνει τη μεγαλύτερη στρατιωτική βοήθεια στο Κίεβο.
Η επίθεση στο τμήμα του αγωγού στη Βαλτική Θάλασσα κατέστρεψε σχεδόν ολοσχερώς την υποθαλάσσια υποδομή, η οποία αποτελεί βασικό πυλώνα της μεταφοράς φυσικού αερίου από τη Ρωσία στη Γερμανία.
Ένας ύποπτος συνελήφθη τον περασμένο Αύγουστο στην Ιταλία και εκδόθηκε στη Γερμανία τον περασμένο Νοέμβριο. Αυτή την εβδομάδα του απαγγέλθηκαν κατηγορίες για την επίθεση. Κατά τη σύλληψή του, το όνομά που δόθηκε ήταν Σεργκέι Κουζνιέτσοφ.
Η ομοσπονδιακή εισαγγελία της Γερμανίας ανέφερε σε δήλωσή της ότι αντιμετωπίζει κατηγορίες για εγκλήματα πολέμου «για επίθεση σε πολιτικό στόχο», καθώς και για πρόκληση έκρηξης και διακοπή της λειτουργίας δημόσιων υπηρεσιών.
Η εισαγγελική υπηρεσία ανέφερε ότι ο Κουζνιέτσοφ, ο οποίος τότε υπηρετούσε ως αξιωματικός στον ουκρανικό στρατό, είχε καταστρώσει, μαζί με άλλα μέλη του στρατού, το σχέδιο για την καταστροφή των αγωγών «Nord Stream 1» και «Nord Stream 2» «κατόπιν εντολών των κρατικών αρχών της Ουκρανίας», μετά την έναρξη της πλήρους εισβολής της Ρωσίας τον Φεβρουάριο του 2022.
Ο αγωγός «Nord Stream 1» αποτελούσε ζωτικής σημασίας διαδρομή για τις εξαγωγές ρωσικού φυσικού αερίου προς την Ευρώπη, ενώ ο «Nord Stream 2» δεν είχε ακόμη τεθεί σε λειτουργία.
«Στόχος ήταν να διακοπεί οριστικά η παροχή φυσικού αερίου μέσω των αγωγών και να εμποδιστεί η Ρωσία να χρησιμοποιήσει τα έσοδα από το εμπόριο φυσικού αερίου για τη χρηματοδότηση των πολεμικών της προσπαθειών», δήλωσαν οι εισαγγελείς.
Την εποχή της επίθεσης, η Μόσχα είχε πρόσφατα διακόψει τις παραδόσεις μέσω του Nord Stream 1, επικαλούμενη τις δυτικές κυρώσεις και τεχνικά προβλήματα, αν και οι ευρωπαϊκές χώρες την κατηγόρησαν ότι χρησιμοποιούσε τις προμήθειες φυσικού αερίου ως «όπλο». Η Γερμανία, η μεγαλύτερη οικονομία της ΕΕ, αναγκάστηκε να καταβάλει έντονες προσπάθειες τους επόμενους μήνες για να καλύψει τις ενεργειακές της ανάγκες.
Πώς έγινε η επίθεση
Ο πρόεδρος της Ουκρανίας, Βολοντίμιρ Ζελένσκι, δήλωσε την Τετάρτη ότι δεν είχε ακόμη λάβει όλες τις λεπτομέρειες της κατηγορίας. «Οι αρμόδιες αρχές των χωρών μας θα έρθουν σε επαφή και, όταν λάβουμε περισσότερες λεπτομέρειες, πιθανότατα θα είμαστε σε θέση να απαντήσουμε. Προς το παρόν, είναι πολύ νωρίς για να μιλήσουμε», ανέφερε ο Ζελένσκι.
Η γερμανική κυβέρνηση μέχρι στιγμής δεν έχει σχολιάσει τις κατηγορίες. Σύμφωνα με το κατηγορητήριο, δημιουργήθηκε μια ομάδα για την εκτέλεση του σχεδίου, η οποία αποτελείτο από επαγγελματίες δύτες, έναν καπετάνιο και έναν ειδικό σε εκρηκτικά «υπό την ηγεσία του κατηγορουμένου».
Ο Κουζνιέτσοφ φέρεται να εισήλθε στη Γερμανία μέσω της Πολωνίας στις 4 Σεπτεμβρίου 2022 με πλαστό ουκρανικό διαβατήριο, ανέφεραν οι εισαγγελείς. Λίγο αργότερα, φέρεται να επιβιβάστηκε σε ένα ιστιοπλοϊκό σκάφος μαζί με τα άλλα μέλη της ομάδας. Το σκάφος είχε προηγουμένως ναυλωθεί από μια γερμανική εταιρεία στο Ρόστοκ χρησιμοποιώντας πλαστά έγγραφα ταυτότητας, σύμφωνα με τους εισαγγελείς.
Ο Κουζνιέτσοφ και οι συνεργοί του φέρονται να μετέφεραν μεγάλες ποσότητες εκρηκτικών σε μια τοποθεσία κοντά στο δανικό νησί Μπόρνχολμ, ενώ η ομάδα «τοποθέτησε εκρηκτικούς μηχανισμούς εξοπλισμένους με χρονοδιακόπτες στους αγωγούς φυσικού αερίου που διέρχονταν κατά μήκος του θαλάσσιου πυθμένα». Οι εκρηκτικοί μηχανισμοί εξερράγησαν στις 26 Σεπτεμβρίου.
«Πριν από το περιστατικό, ο αγωγός Nord Stream 1 μετέφερε περίπου το ήμισυ των ετήσιων αναγκών της Γερμανίας σε φυσικό αέριο για την παραγωγή ενέργειας», ανέφεραν οι εισαγγελείς. Αρχικά, οι υποψίες είχαν επικεντρωθεί στη Ρωσία και τις ΗΠΑ, καθώς η Ουάσινγκτον ασκούσε κριτική στους αγωγούς με το επιχείρημα ότι αυξάνουν την ενεργειακή εξάρτηση της Ευρώπης από τη Μόσχα. Στη συνέχεια η έρευνα στράφηκε στην Ουκρανία.
Άτομα που φέρεται να είχαν λεπτομερή γνώση του συμβάντος δήλωσαν στα γερμανικά μέσα ενημέρωσης ότι το θεώρησαν επίθεση εναντίον νόμιμου στρατιωτικού στόχου, καθώς τα κέρδη από τις παραδόσεις φυσικού αερίου είχαν συμβάλει στη χρηματοδότηση του πολέμου της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας.
Σύμφωνα με τη γερμανική νομοθεσία, η κατηγορία για έγκλημα πολέμου που αφορά τη διεξαγωγή επίθεσης κατά πολιτικών στόχων επισύρει ελάχιστη ποινή φυλάκισης τριών ετών, ή ενός έτους σε λιγότερο σοβαρές περιπτώσεις. Τα δικαστήρια έκριναν ότι η υπόθεση εμπίπτει στη δικαιοδοσία τους, καθώς οι αγωγοί που υπέστησαν ζημιά καταλήγουν στο Λούμπμιν, στη βορειοανατολική Γερμανία, και η απώλειά τους επηρέασε την ενεργειακή ασφάλεια και την εσωτερική ασφάλεια της χώρας.
Η υπόθεση αναμένεται να εκδικαστεί το φθινόπωρο στο Αμβούργο. Το ακροδεξιό κόμμα «Εναλλακτική για τη Γερμανία» (AfD), το οποίο αντιτίθεται στη στρατιωτική υποστήριξη της Γερμανίας προς την Ουκρανία, είναι πιθανό να αξιοποιήσει την υπόθεση για να επιτεθεί στην κυβέρνηση του Φρίντριχ Μερτς και να πιέσει για την διακοπή της γερμανικής βοήθειας προς το Κίεβο.