Καταστροφικές πυρκαγιές μαίνονται στη Γαλλία και την Ισπανία καθώς οι θερμοκρασίες φτάνουν σε ακραία επίπεδα στη νότια Ευρώπη
Η ισπανική κυβέρνηση κήρυξε «κατάσταση έκτακτης ανάγκης» στην περιφέρεια της Μαδρίτης και στην επαρχία Άβιλα, καθώς η χώρα πλήττεται από το τρίτο κύμα ακραίου καύσωνα για το καλοκαίρι του 2026.Η απόφαση ελήφθη λόγω της ανεξέλεγκτης εξάπλωσης καταστροφικών δασικών πυρκαγιών που τροφοδοτήθηκαν από τις ακραίες θερμοκρασίες που ξεπέρασαν τους 40-44 βαθμούς Κελσίου σε πολλές περιοχές
Η ακραία ζέστη που πυροδότησε τις πυρκαγιές στη νότια Ευρώπη έχει αναγκάσει περίπου 30.000 ανθρώπους να εγκαταλείψουν τις εστίες τους στη Γαλλία και την Ισπανία, καθώς ένα θαλάσσιο κύμα καύσωνα σαρώνει τη Μεσόγειο και οι ερευνητές προειδοποιούν ότι δεν μπορούν να αποκλειστούν εφιαλτικά σενάρια καθώς οι πυρκαγιές επιδεινώνονται. Μια «ιδιαίτερα έντονη» πυρκαγιά στις νοτιοδυτικές ακτές της Γαλλίας στον Ατλαντικό προκάλεσε την εκκένωση τουλάχιστον 18.800 ανθρώπων, μεταξύ των οποίων χιλιάδες τουρίστες από κάμπινγκ και εξοχικές κατοικίες, καθώς οι πυροσβέστες αγωνίζονται να θέσουν υπό έλεγχο τη φωτιά.
Kατάσταση έκτακτης ανάγκης στη Μαδρίτη
Η Ισπανία κήρυξε κατάσταση έκτακτης ανάγκης αργά την Πέμπτη στην περιοχή της Μαδρίτης και στην επαρχία Άβιλα, κοντά στην πρωτεύουσα, καθώς αρκετές πυρκαγιές που έχουν ξεσπάσει εκτός ελέγχου. Γύρω από την περιοχή της Μαδρίτης, οι πυρκαγιές έχουν αναγκάσει 10.000 ανθρώπους να εκκενώσουν τις εστίες τους, καθώς τη διαχείριση της κρίσης έχει αναλάβει μία στρατιωτική μονάδα έκτακτης ανάγκης.
«Η κυβέρνηση έχει αναπτύξει κάθε διαθέσιμο μέσο για να σταματήσει τις τρομερές πυρκαγιές που πλήττουν αυτή τη στιγμή πολλές περιοχές: Άβιλα, Λεόν, Τολέδο, Μαδρίτη και άλλα μέρη της Ισπανίας», δήλωσε ο πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσες στο X, προτρέποντας το κοινό να επιδείξει «μεγάλη προσοχή» και να ακολουθήσει τις οδηγίες των αρχών.
Πάνω από ένα εκατομμύριο στρέμματα έχουν ήδη καεί στην Ισπανία φέτος, σε σύγκριση με 4 εκατομμύρια στρέμματα ολόκληρο το περασμένο έτος, σύμφωνα με το Ευρωπαϊκό Σύστημα Πληροφοριών για τις Δασικές Πυρκαγιές. Χθες Πέμπτη (23/7) καταγράφηκαν ακραία επίπεδα θερμοκρασίας πάνω από 44,7°C στην Κιέζα, στην ισπανική επαρχία Μούρθια, σύμφωνα με την Aemet, την ισπανική μετεωρολογική υπηρεσία. Την προηγούμενη ημέρα, οι ισπανικές πόλεις Αλμπαθέτε, Άβιλα και Τερουέλ έσπασαν τα ρεκόρ θερμοκρασιών του Ιουλίου, με τη ζέστη να αγγίζει τους 42°C.
Ένα θαλάσσιο κύμα καύσωνα επηρεάζει το 80% της επιφάνειας της Μεσογείου, σύμφωνα με το Σύστημα Παρακολούθησης της Μεσογείου. Οι ημερήσιες θερμοκρασίες την Τρίτη είχαν φτάσει σε «ακραία» επίπεδα σε πολλά μέρη, με ορισμένες μετρήσεις να είναι 5 βαθμούς Κελσίου υψηλότερες από τον μέσο όρο από το 1991 έως το 2020.
Περίπου διπλάσια έκταση γης έχει καεί φέτος στην Ευρωπαϊκή Ένωση μέχρι τις 22 Ιουλίου, καταρρίπτοντας κάθε προηγούμενο ρεκόρ για τη συγκεκριμένη περίοδο. Τα επίσημα στοιχεία του Ευρωπαϊκού Συστήματος Πληροφόρησης για τις Δασικές Πυρκαγιές (EFFIS), που δημοσιεύθηκαν την Τετάρτη, δείχνουν ότι οι καταστροφές ξεπερνούν κατά πολύ τον μέσο όρο των τελευταίων είκοσι ετών.
Η πυρκαγιά στη Γαλλία ξεκίνησε σε ένα πυκνό πευκοδάσος κοντά στο χωριό Σαούμος, περίπου 40 χιλιόμετρα δυτικά του Μπορντό και ακριβώς βόρεια του κόλπου Αρκασόν, ενός δημοφιλούς τουριστικού προορισμού. Είχε κάψει περισσότερα από 37.000 στρέμματα σε λίγο περισσότερο από 24 ώρες, δήλωσαν οι πυροσβέστες την Πέμπτη. Δεν έχουν αναφερθεί θύματα, αλλά αρκετά σπίτια έχουν καταστραφεί από τις φλόγες, ανέφεραν. Η νομαρχία της Ζιρόν ανέφερε ότι ενώ 800 πυροσβέστες και τέσσερα αεροσκάφη δίνουν μάχη για να θέσουν υπό έλεγχο την πυρκαγιά, η κατάσταση παραμένει «δυσμενής» και η πυρκαγιά δεν έχει ακόμη σταθεροποιηθεί.
«Η πυρκαγιά είναι εξαιρετικά ασταθής και αποκτά πολύ σημαντική δύναμη», δήλωσε ο Μαρκ Βερμελέν, επικεφαλής της περιφερειακής πυροσβεστικής υπηρεσίας, το βράδυ της Πέμπτης. «Ένα από τα κύρια μέτωπα βρίσκεται πολύ κοντά σε μια ημιαστική περιοχή. Αμυνόμαστε σπίτι με σπίτι». Η Γαλλία έχει βιωσει τρία σχεδόν διαδοχικά κύματα καύσωνα από τον Μάιο, καθώς η κλιματική αλλαγή οδηγεί σε συχνότερα και ακραία καιρικά φαινόμενα που προκαλούν χιλιάδες επιπλέον θανάτους , εξατμίζουν εδάφη και υδάτινες οδούς και τροφοδοτούν πυρκαγιές.
Οι φλόγες πολιορκούν το Cap Ferret, παράδεισο των celebrities
Το 2022, μια πυρκαγιά έκαψε χιλιάδες στρέμματα στην ίδια περιοχή , αναγκάζοντας περίπου 50.000 ανθρώπους να εκκενώσουν τις εστίες τους. Σε συνθήκες ξηρασίας και με ισχυρούς ανέμους να πνέουν, η τελευταία πυρκαγιά έχει καταστρέψει το δάσος, με τις φλόγες να φτάνουν σε ύψος τα 10 μέτρα.
Εννέα δήμοι έχουν ανοίξει κέντρα υποδοχής για τους εκτοπισμένους και παρέχουν καταφύγιο σε περισσότερους από 2.500 ανθρώπους, ανέφερε η νομαρχία. Περίπου 8.800 άνθρωποι εκκενώθηκαν κατά τη διάρκεια της ημέρας της Πέμπτης και 10.000 κατά τη διάρκεια της νύχτας. Πολυάριθμοι δρόμοι στην περιοχή, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που οδηγούν στη χερσόνησο Cap Ferret λίγα χιλιόμετρα νότια – όπου βρίσκονται οι βίλες διασημοτήτων και εκατομμυριούχων και ένας από τους πιο αποκλειστικούς προορισμούς διακοπών της Γαλλίας – έκλεισαν για κάθε κυκλοφορία εκτός από την απαραίτητη.
Πριν από δύο εβδομάδες, οι φλόγες κατέστρεψαν το ένα δέκατο του δάσους Φοντενεμπλό, που περιλαμβάνεται στον κατάλογο της Unesco, έξω από το Παρίσι, σε μια σπάνια πυρκαγιά. Ο υπουργός Εσωτερικών της Γαλλίας, Λοράν Νουνιέζ, δήλωσε ότι περισσότερες από 12.500 πυρκαγιές έχουν ξεσπάσει από την αρχή του έτους.
Στην Ισπανία, οι αρχές διέταξαν την Πέμπτη 3.500 κατοίκους σε μια πόλη δυτικά της Μαδρίτης να εγκαταλείψουν τα σπίτια τους λόγω μιας δασικής πυρκαγιάς που έχει ξεσπάσει εκτός ελέγχου. Οι υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης δήλωσαν ότι στις 11:00 είχαν σταλεί μηνύματα εκκένωσης στους κατοίκους της Αλντέα ντε Φρέσνο, περίπου 60 χιλιόμετρα νοτιοδυτικά της Μαδρίτης.
Ισπανοί επιστήμονες που ασχολούνται με τις πυρκαγιές δήλωσαν ότι δεν εξεπλάγησαν από τα ακραία στοιχεία, καθώς η εγκατάλειψη της αγροτικής γης είχε αφήσει περισσότερη κατάφυτη βλάστηση και η άνοδος της θερμοκρασίας λόγω της κλιματικής αλλαγής διευκόλυνε την ξήρανση και την καύση αυτής της φυτικής ύλης.
Σενάρια για «Κόλαση του Δάντη» όπως στην Καλιφόρνια
Ο Βίκτορ Ρέσκο ντε Ντίος, καθηγητής δασικής μηχανικής και παγκόσμιας αλλαγής στο Πανεπιστήμιο της Γέιδα, δήλωσε: «Αν και είναι δύσκολο να προβλέψουμε πόσο μακριά μπορεί να φτάσουν τα πράγματα, σύντομα δεν θα μπορούμε να αποκλείσουμε σενάρια τύπου…Κόλασης του Δάντη, όπως αυτά που παρατηρούνται στην Καλιφόρνια ή την Αυστραλία, με πυρκαγιές ή συμπλέγματα πυρκαγιών που φτάνουν σε εκατοντάδες χιλιάδες ή ακόμα και ένα εκατομμύριο στρέμματα».
Το θαλάσσιο κύμα καύσωνα στη Μεσόγειο προβλέπεται να συρρικνωθεί αλλά να παραμείνει ισχυρό από τη Σαρδηνία έως την Ελλάδα, σύμφωνα με πρόγνωση για το Σάββατο από τον ωκεανό Mercator. Η Δυτική Ευρώπη έχει πληγεί από επαναλαμβανόμενα κύματα καύσωνα αυτό το καλοκαίρι, με ακραίες θερμοκρασίες τον Ιούνιο που οι επιστήμονες εκτιμούν ότι έχουν σκοτώσει δεκάδες χιλιάδες ανθρώπους, καθώς οι ζεστές μέρες πιέζουν τους οργανισμούς και οι ζεστές νύχτες τους εμποδίζουν να ξεκουραστούν.
Την Τετάρτη, μια ανάλυση εκτίμησε το κόστος του καύσωνα του Ιουνίου για τους καλλιεργητές σιτηρών της ηπείρου σε 2 δισεκατομμύρια ευρώ λόγω της απώλειας εσόδων από 9 εκατομμύρια τόνους κατεστραμμένων καλλιεργειών. Την Πέμπτη, οι επιστήμονες διαπίστωσαν ότι η κλιματική αλλαγή συνέβαλε στις συνθήκες ξηρασίας, καθιστώντας τα επίπεδα ξηρότητας του εδάφους πέντε φορές πιο πιθανά στη δυτική Ευρώπη και 11 φορές πιο πιθανά στην ανατολική Ευρώπη.