Ο Τραμπ αναμένεται να πει στην Τουρκία ότι είναι έτοιμος να αποκαταστήσει την πρόσβασή της στα F-35, σύμφωνα με τους New York Times
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ αναμένεται να πει στον Τούρκο πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν ότι είναι έτοιμος να αποκαταστήσει την πρόσβαση της Τουρκίας σε ένα πρόγραμμα που θα της επέτρεπε να αγοράσει μαχητικά αεροσκάφη F-35, σύμφωνα με δημοσίευμα των New York Times που επικαλείται τέσσερις ανώτερους αξιωματούχους της κυβέρνησης. Με την κίνηση αυτή αναμένεται να ανατρέψει μια απαγόρευση που ο ίδιος ο Τραμπ επέβαλε πριν από επτά χρόνια για λόγους εθνικής ασφάλειας. Προηγουμένως είχε δηλώσει ότι ετοιμάζεται να φέρει ένα δώρο που θα έκανε τον Ερντογάν «πολύ χαρούμενο».
Η είδηση βλέπει το φως καθώς ο Τραμπ κατευθύνεται στην Άγκυρα για τη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ, όπου αναμένεται να συναντηθεί με τον Τούρκο πρόεδρο. Σύμφωνα με το επίμαχο δημοσίευμα, οι αξιωματούχοι διαφώνησαν ως προς τις λεπτομέρειες γιια το πώς ο Τραμπ θα επιδιώξει να παρακάμψει τα κωλύματα του Κογκρέσου και τους νομικούς περιορισμούς, αλλά υπέδειξαν ότι θα μπορούσε να υπάρξει ανταλλαγή επιστολών επί του θέματος μεταξύ των δύο ηγετών.
Η απόκτηση του ρωσικού συστήματος αεράμυνας S-400 από την Τουρκία το 2019 έχει επιδεινώσει τις σχέσεις με τις ΗΠΑ και έχει παρεμποδίσει την υποστήριξη του Κογκρέσου προς την Άγκυρα. Σε απάντηση, η Ουάσιγκτον επέβαλε κυρώσεις και απέκλεισε την Τουρκία από το πρόγραμμα μαχητικών αεροσκαφών F-35.
Το Κογκρέσο ψήφισε επίσης νόμο που απαγορεύει οποιαδήποτε πώληση F-35 στην Τουρκία, εφόσον η Άγκυρα διατηρούσε στην κατοχή της τους S-400, λέγοντας ότι το ρωσικό σύστημα αποτελεί κίνδυνο για την ασφάλεια των αμερικανικής κατασκευής μαχητικών αεροσκαφών. Το ζήτημα παραμένει ένα σημαντικό σημείο τριβής μεταξύ των δύο χωρών, παρόλο που η Τουρκία απολαμβάνει θερμότερες σχέσεις με την Ουάσινγκτον υπό τον Τραμπ.
Η εξέλιξη αποτελεί ένδειξη βελτίωσης των δεσμών μεταξύ των δύο χωρών, ειδικά μετά την επίσημη ενημέρωση της κυβέρνησης Τραμπ στο Κογκρέσο για την πρόθεσή της να πουλήσει δεκάδες κινητήρες αεροσκαφών, αξίας άνω των 700 εκατομμυρίων δολαρίων στην Τουρκία τον περασμένο μήνα, σύμφωνα με αντίγραφο της επίσημης ειδοποίησης που είδε το Reuters.
Φιντάν: Η φιλία Τραμπ-Ερντογάν θα βοηθήσει το ΝΑΤΟ
Η Τουρκία θα επιδιώξει να αξιοποιήσει τη θερμή σχέση μεταξύ του Ερντογάν και του Τραμπ για να γεφυρώσει τις διαφορές εντός του ΝΑΤΟ κατά τη διάρκεια της Συνόδου Κορυφής της στρατιωτικής συμμαχίας στην Τουρκία, δήλωσε ο υπουργός Εξωτερικών της χώρας, Χακάν Φιντάν, σε πρόσφατη συνέντευξή του στους New York Times.
Τα 32 μέλη του Οργανισμού Βορειοατλαντικού Συμφώνου θα συναντηθούν σήμερα στην τουρκική πρωτεύουσα, Άγκυρα, για μια συνάντηση υψηλού διακυβεύματος σχετικά με το μέλλον της διατλαντικής συμμαχίας.
Οι απειλές του Τραμπ να μειώσει τον ρόλο των Ηνωμένων Πολιτειών στο ΝΑΤΟ – ή να αποσυρθεί εντελώς από αυτό – έχουν οδηγήσει άλλα μέλη να διερευνήσουν πιθανές νέες ρυθμίσεις ασφαλείας. Ο Τραμπ κατηγόρησε επίσης τους συμμάχους του ΝΑΤΟ για απιστία επειδή δεν υποστήριξαν τον πόλεμο ΗΠΑ-Ισραήλ στο Ιράν
Ενώ ασκεί ευθέως κριτική σε ορισμένους ηγέτες του ΝΑΤΟ, ο Τραμπ διατηρεί εγκάρδιες σχέσεις με τον Ερντογάν, αποκαλώντας τον «φίλο» και «μεγάλο ηγέτη». Μιλώντας στους New York Times την εβδομάδα πριν από τη Σύνοδο Κορυφής, ο Φιντάν δήλωσε ότι η σχέση του Ερντογάν με τον Αμερικανό πρόεδρο θα μπορούσε να βοηθήσει στην άμβλυνση των εντάσεων εντός του ΝΑΤΟ.
«Είναι απλώς θέμα εμπιστοσύνης για τον Τραμπ και φιλίας», είπε ο κ. Φιντάν. Η Τουρκία, πρόσθεσε, σκοπεύει να «χρησιμοποιήσει αυτή τη φιλία προς όφελος του γενικότερου καλού, για ολόκληρη την οικογένεια του ΝΑΤΟ».
Ως πρώην αρχηγός των μυστικών υπηρεσιών και κορυφαίος διπλωμάτης του Ερντογάν από το 2023, ο Φιντάν έχει επισημάνει τις πολιτικές της Τουρκίας σε πολλές παγκόσμιες κρίσεις, συμπεριλαμβανομένων των πολέμων στη Συρία, τη Γάζα, το Ιράν και, κυρίως για το ΝΑΤΟ, την Ουκρανία.
Θα είναι ο μόνος υπουργός του ΝΑΤΟ στη Σύνοδο Κορυφής που θα μιλήσει απευθείας με κορυφαίους αξιωματούχους από τις Ηνωμένες Πολιτείες, το Ιράν, τη Ρωσία, την Ουκρανία και την παλαιστινιακή οργάνωση Χαμάς.
Μεγάλο μέρος της συνόδου κορυφής θα επικεντρωθεί στους στρατιωτικούς προϋπολογισμούς, με τους συμμάχους να αναμένεται να επιδείξουν πρόοδο προς τον στόχο της δαπάνης του 5% του ακαθάριστου εγχώριου προϊόντος τους στους στρατούς τους. Ο Φιντάν δήλωσε στη συνέντευξη ότι παρά τις απειλές του κ. Trump προς το ΝΑΤΟ, αναμένει ότι αυτές οι τεχνικές συζητήσεις θα κυλήσουν ομαλά. «Δεν βλέπω κανένα πρόβλημα σε αυτό», είπε
«Υπάρχουν πολλές λέξεις που ανταλλάσσονται», πρόσθεσε. «Αλλά στην πράξη, τίποτα δεν μπορεί να αλλάξει. Οι δυνάμεις είναι εκεί». Είπε ότι μεταξύ της Τουρκίας και άλλων ευρωπαϊκών χωρών, υπάρχει συμφωνία ότι η συμμαχία είναι σημαντική: «Κανείς δεν συζητά την αναγκαιότητα του ΝΑΤΟ».
Ωστόσο, οι επίμονες επικρίσεις του Τραμπ έχουν προκαλέσει ανησυχίες μεταξύ ορισμένων αξιωματούχων του ΝΑΤΟ ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες μπορεί να μην τηρήσουν τη ρήτρα αμοιβαίας άμυνας της συμμαχίας εάν, ας πούμε, η Ρωσία επιτεθεί σε ένα ευρωπαϊκό μέλος.
Ο Τραμπ έχει απειλήσει να αποσύρει τις αμερικανικές δυνάμεις από τη Γερμανία και αλλού, γεγονός που έχει επιταχύνει τις συζητήσεις μεταξύ των Ευρωπαίων σχετικά με το πώς θα ενισχύσουν τη συλλογική τους άμυνα, στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Ο Φιντάν επέκρινε τις ιδέες αυτές ως «διαρθρωτικό πρόβλημα εντός του ΝΑΤΟ», υποστηρίζοντας ότι η αυξημένη αμυντική συνεργασία εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης αντιβαίνει στις δεσμεύσεις των ευρωπαϊκών χωρών προς το ΝΑΤΟ. Η Τουρκία και η Ευρώπη πρέπει να θεωρούν η μία την άλλη ζωτικής σημασίας για τη συλλογική τους ασφάλεια, είπε. «Είμαστε κι εμείς μέρος της Ευρώπης, και αν δεν ενωθούμε στην ευρωπαϊκή γεωγραφία για να σχηματίσουμε την πλατφόρμα ασφαλείας μας, δεν θα νιώσουμε ποτέ αρκετά ασφαλείς», είπε.