Η κυβέρνηση των ΗΠΑ προωθεί την πώληση κινητήρων για το τουρκικό μαχητικό KAAN, παρά τις αντιδράσεις στο Κογκρέσο. Η υπόθεση των F-35 και των S-400 παραμένει ανοιχτή.
Στην πώληση δεκάδων κινητήρων για το τουρκικό μαχητικό KAAN σχεδιάζει να προχωρήσει η κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ, παρά τις αντιρρήσεις που έχουν διατυπώσει μέλη του αμερικανικού Κογκρέσου.
Τέσσερις πηγές με γνώση του θέματος ανέφεραν ότι πρόκειται για κινητήρες της General Electric, ενώ μία από αυτές υπολόγισε την αξία του πακέτου σε περισσότερα από 700 εκατ. δολάρια.
Οι κινητήρες προορίζονται για το KAAN, το πρώτο μαχητικό αεροσκάφος που αναπτύσσεται στην Τουρκία. Το πρόγραμμα ξεκίνησε το 2016 και αποτελεί μέρος της προσπάθειας της Άγκυρας να περιορίσει την εξάρτησή της από εισαγόμενα οπλικά συστήματα και εξαρτήματα.
Η αμερικανική κίνηση αποκτά και πολιτική σημασία, καθώς αναμένεται να προηγηθεί της συνόδου κορυφής του ΝΑΤΟ που θα φιλοξενήσει η Τουρκία τον επόμενο μήνα.
Δεν λύνει το ζήτημα των F-35
Η προμήθεια των κινητήρων θεωρείται σημαντική για την εξέλιξη του KAAN, δεν συνεπάγεται όμως πρόοδο στο βασικό αίτημα της Τουρκίας για επιστροφή στο πρόγραμμα των F-35.
Η Γκιονούλ Τολ, διευθύντρια του προγράμματος για την Τουρκία στο Middle East Institute της Ουάσινγκτον, χαρακτήρισε την πώληση των κινητήρων την ευκολότερη κίνηση που μπορεί να κάνει η αμερικανική κυβέρνηση προς την Άγκυρα.
Όπως ανέφερε, η ουσιαστική δοκιμασία για τις σχέσεις ΗΠΑ και Τουρκίας παραμένει η πιθανή επιστροφή της Άγκυρας στο πρόγραμμα των F-35.
Η Τουρκία απομακρύνθηκε από το πρόγραμμα μετά την αγορά των ρωσικών συστημάτων αντιαεροπορικής άμυνας S-400. Η Ουάσινγκτον επέβαλε επίσης κυρώσεις, υποστηρίζοντας ότι η λειτουργία των ρωσικών συστημάτων μπορεί να θέσει σε κίνδυνο την ασφάλεια και την τεχνολογία των F-35.
Η αμερικανική νομοθεσία δεν επιτρέπει στην Τουρκία να διαθέτει ή να χρησιμοποιεί τους S-400 και ταυτόχρονα να συμμετέχει στο πρόγραμμα των αμερικανικών μαχητικών.
Η αόριστη δήλωση Τραμπ
Ερωτηθείς για την πώληση των κινητήρων, τα F-35 και τη σύνοδο του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα, ο Τραμπ δεν έδωσε συγκεκριμένες λεπτομέρειες.
«Πιθανότατα θα κάνω κάτι που θα τους κάνει πολύ χαρούμενους», δήλωσε.
Η τοποθέτησή του δεν αποτελεί δέσμευση για επιστροφή της Τουρκίας στα F-35, δείχνει όμως ότι η αμερικανική κυβέρνηση εξετάζει κινήσεις που θα μπορούσαν να βελτιώσουν τις σχέσεις με την Άγκυρα.
Οι σχέσεις των δύο χωρών είναι θερμότερες μετά την επιστροφή του Τραμπ στον Λευκό Οίκο. Ο Αμερικανός πρόεδρος έχει επανειλημμένα επαινέσει τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, παρά τις διαφωνίες που εξακολουθούν να υπάρχουν στα εξοπλιστικά και σε άλλα ζητήματα εξωτερικής πολιτικής.
Ο πρεσβευτής των ΗΠΑ στην Τουρκία, Τομ Μπάρακ, είχε δηλώσει τον Δεκέμβριο ότι η καλή προσωπική σχέση των δύο προέδρων επέτρεψε στις δύο πλευρές να πραγματοποιήσουν τις πιο παραγωγικές συνομιλίες για το θέμα των S-400 και των F-35 εδώ και σχεδόν μία δεκαετία.
Το τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών δεν σχολίασε τις πληροφορίες για την πώληση των κινητήρων.
Στο επίκεντρο η σύνοδος του ΝΑΤΟ
Η Τουρκία θα φιλοξενήσει τη σύνοδο κορυφής του ΝΑΤΟ σε μια περίοδο κατά την οποία παραμένουν ανοιχτές σημαντικές διαφωνίες στο εσωτερικό της Συμμαχίας.
Μεταξύ των θεμάτων που αναμένεται να συζητηθούν είναι η αύξηση των αμυντικών δαπανών, η κατανομή των βαρών ανάμεσα στα κράτη-μέλη και οι αμερικανικές επικρίσεις για τη συμμετοχή των συμμάχων στις επιχειρήσεις για τη διατήρηση της ελεύθερης ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ κατά τη διάρκεια του πολέμου ΗΠΑ–Ιράν.
Η προώθηση της πώλησης των κινητήρων λίγο πριν από τη σύνοδο αποτελεί θετική κίνηση προς την Τουρκία, χωρίς να σημαίνει ότι έχουν επιλυθεί οι βασικές διαφορές ανάμεσα στην Άγκυρα και την Ουάσινγκτον.